Èlmo Kasoghiân

This is a reproduction of a library book that was digitized by Google as part of an ongoing effort to preserve the information in books and make it universally accessible.

https://books.google.comMèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateSéri No.

259

Arghana

Wason HF5386

A67 1922

ÈLMO

KASOGHIAN

ASIA

KARANGANNA :

D. K. ARDIWINATA

ON UITGAVE

VAN

DE

COMMISSIE VOOR DE VOLKSLECTUUR KALOWARANG BALAI

PDUCRO. UITV.

POESTAKA

f 0.40 MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateWason HF5386 A 67 1922

CORNELL

UNIVERSITY

LIBRARY

MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateCornell Universit Library

HF 5386.A67 1922 y Elmo kasoghian /

3 1924 023 295 144 ech MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateSéri No. 259

Arghăna f 0.40

ÈLMO

KASOGHIAN

Sè njalèn ka otja' Madhoeră :

R.

A.

d.

SASTROSOEBROTO .

KALOWARAN BALAI POESTAKA

LIBRARY DRUKKERIJ VOLKSLECTUUR - WELTEVREDEN 1922. Watow HF 5386 A67 1922

W72504 172

m.e.MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum template

PÈJATORAN.

Boekoe „Èlmo kasoghiăn“ tjara Maladjoe, sè èsalèn bhădhănkaoelǎ ka tjara Madhoeră panèka kabǎnnja'an èpategghes torot(letterlijke vertaling Băl.); tapè è pan-saponapan kennengngan sè kèra ta' sorop èpategghes torot ka tjara Madhoerăna, sareng bhǎdhăn-kaoelǎ èkèjas èpasorop. Saka'into djhoeghăn parkara tja'-otja'anna para' sadhădjă'ă ta' noro' tjara Maladjoena, èobă ka tja'-otja'an Madhoeră sè lerrès.

Laèn ḍări sè kasebbhoet, èḍi-boedi (bhăb sè kapèng lèma') bhǎdhăn-kaoelă nambăi tokèlan ḍări sorat kabăr.

Cèṭa'an:Right

Cèṭa'an:Right

Songennep, 11 Januari 1921.

MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum template

ÈLMO KASOGHIĂN.

——————

BHĂB SÈ KAPÈNG SÈTTONG.

Tjatjana pan-bărămpan orèng dhisa.

Haddjhi Băkkri: „Bhă anapèa kérana, ma' boelă băn dhika kabbhi nèko paḑă èdhikanè kalèboènna?".

Pa' Moerdǎni: „Mon boelă ta' sala pangèḍing ma' masè polana bădă'ǎ kompolan."

Haddjhi Băkkri: „Kompolan napè kèrana? Pola mè' kompolan ansla'an ^[1] otabǎ kompolan lombhoeng dhisa?"

Pa' Moerdǎni : „Pon bikan ka, boelă ta' tao sè ra'-ngèra'a."

Iddris: „Mon noro' pangèḍing boelă, tja'na akompolana bi’ Mantrè-tanè."

Haddjhi Bǎkkri : „Sapa Mantrè-tanè nèko? Napè orèng atata-nén èpasangè mantrè? Saddjhegghă boelă oḍi' ghi' bhoeroe sakalèan nonto ngèḍing njama ghănèko; boelă nèng ngèḍing orèng ngotja': orèng tanè."

Iddris: „Padjhăt engghi; anangèng sè èkotja' orèng tanè nèko, orèng tjara boelă băn dhika, sè pangorèpanna atatanèn (abhoektètana)."

Haddjhi Bakkri: „Engghi padjhăt tjara ghănèko. Nangèng otja'„Mantrè-tanè" boelă ghi' bhoeroe tao ngèding sanonto ongghoe."

Djhoertolès : „Saongghoena ta' patè kappra orèng ngotja' Mantrè- tanè, akappra'an „Mantrè-landbouw”, sabăb orèng sè ngotja'tjara ghǎnèko nèng malar ghămpangnga."

Haddjhi Bǎkkri : „Pya, ghoen-engghoenna djhăman achèr, ma' amatjem-matjem sakalè ; bărnana pangkatta orèng aboe-èmboe bănnja'na. Pangkat ghǎnèko napè pon abit sè băḍă?”

Djhoertolès: „Enten, ghi' bhoeroe ḍoe taonna sanonto.”

Haddjhi Bǎkkri: „Ponapa lalakonna Mantrè-landbouw ka'into?"

Djhoertolès: „Tja'na kabăr taḍă' laèn lakona, kadjhăbhǎna marèksa bă-sabă băn bhoen-kebbhoen.”

—————— MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateHaddjhi Băkkri: „Èparèksa kadhi ponapa? Djhoe ta' ampon băḍă Mantrè kalasir^[2]?”

Djhoertolès: „Enten ta' tjara ghǎnèko; lalakonna Mantrè-landbouw nèko mènangka ghoeroena orèng tanè, ngadjhări băn nerrangaghi bărǎmma tèngkana abhoektè sabă sè bhăghoes tèngkana băn èn-laènna.”

Iddris: „Ponapa Mantrè-landbouw ka'into pènter tanè? Orèngnga ghi' tjè' ngoḍăna , sarengngan kabărră bhăngsa toronan, pottrana Bădhǎna.

Djhoertolès: „Engghi padjhăt ghi' tjè' ngoḍăna, sabăb ghi' bhoeroe kalowar ḍări sakola'an Landbouw . Parkara kapènterranna djhǎ' atjatja, napa' ongghoe, sabăb djhă' sènga ta' pènter, ta' kèra èpangkat."

Haddjhi Bǎkkri: „Mangkèn, lora! salerressa kaoelă ghi' ta' patè ngartè; sè ènjamaè orèng tanè ka'into djhoe ta' sè kadhi lǎ-kaboelǎna panèka; alako dhibi', bhoeroe anḍi' pangartèan. Mantrè-landbouw ka'into kabărră ponapa alanḍoe' dhibi'?"

Djhoertolès; „Enten, tapè pon totok asakola è Bogor (Buitenzorg),è sakola'an sè anjama Middelbare Landbouwschool."

Haddjhi Bǎkkri: „Parkara kapènterranna kadhi ponapa? Kaoelă èngghi onèng abhoektè sabă."

Djhoertolès: „Bănnè parkara pabhoektèna, tapè parkara èlmona. Naléka kompolan sè bilăn, Mantrè-landbouw ghănèko aparèng nasèhat (pètodhoe) bhab abhoeṭok kebbhoen, nambhăi bhoengkana njèjor sè èkakan torboe' (tabǎngboeng), nanem bhălingbhing băn èn-laènna."

Haddjhi Băkkṛi: „Pya, pya, pènter ongghoe orèng djhăman samangkènna. Ponapa băḍă sakola'anna ongghoe?"

Djhoertolès: „Băḍă, è Bogor. La·mala sanonto è pan-bărămpan dhisa è laèn naghără, pon băḍă sakola'an parkara tatanèn kaangghoej ka orèng dhisa, engghi anèko sè ènjamaè Landbouwcursus."

Haddjhi Băkkri: „Eka'into saos mandhăr dhoelia èpasangè djhoeghăn, sabab kaoelă angghăḍhoei ana' ampon para' totoka asakola dhisa."

Norhasim: „Anangèng boelă tjè' sossana, polana tjè' bănnja'na pèssè sombhănganna. Maḍḍhă tèmbhăng, bi' boelă èbirdjhi'ă; ghi' ta' sanapè abiddhă boelá makalowar pèssè sombhăngan parkara sè aghăbăjă lombhoeng dhisa; bă'ări' apèlla pon ḍăteng polè ka bengko, ngotja' mènta'a pèssè sombhăngan sè èkabhănḍhă'ă aghăbăj sakola dhisa, nangèng bi' boelă ghi' ta' èberri', marghă boelă ghi' ta' anḍi' pèssè; ḍoe èpabărămma'a marèna, djhǎ' rèng sarèanna pèssè sanonto tjè' malaratta, nè."

—————— MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateMad Hapi: „Ah, mon mongghoe ka boelă parkara ghănèko ta' èkasossa, sabǎb lombhoeng dhisa nèko aghoena ka boelă băn dhika; sakola dhisa engghi aghoena ka ana' boelă băn dhika. Maḍḍhă, na, pèkkèr: kanḍhinna ana'na dhika băn boelă èpasakola ka koṭṭa, bărămma rassana atèna dhika băn boelă, tanto kabǎtèr samanè băḍăna è djhălăn, sabăb djhǎoe, napè polè sangona kodhoe bănnja', sarta angghoejja kodhoe bhaghoes samanè. Anangèng mon èpasakola è sakola'an dhisa, èkennèng bhănḍhai sakone' (sakadhărră). Napè ghoenana ana'na dhika băn boelă èpasakola ka koṭṭa, sabǎb ta' terro èpadhăddhiă pardjădji, nèng terro èpataoa nolès băn matja malolo. Napè polè tja'na lora djhoertolès sanonto băḍă sè ngangghoej pangadjhărǎn parkara tatanèn, napè ta' tjè' ontongnga?!”

Norhasim: „Engghi, mongghoe ka orèng sè anḍi' ana', padjhăt ta' èkarassa berra' (sossa); anangèng mongghoe ka boelă, sossana ta' anḍi' ana', dhăddhi nèng arassa rogi malolo.”

Djhoertolès: „Padjhăt tjara ghănèko pèkkèrra orèng dhisa sè kabănnja'an, ta' anḍi' nèjat sakalè sè ghǎntèa tolong bi' tjakantjana; mon taḍă' pèkolèna ka abă'na,, ta' enḍă' makalowar pèssè, maskè nèng satengnga essèn. Rassa boelǎ ka' Norhasim sè èponḍhoedhi pèssè sombhăngan bi' naghără ta' kèra lebbi ḍări sasoko; anangèng ropana abă'na ngaḍhoes serrona, arassa rogi, halla sakola'an dhisa nèko mèghoenaè ka orèng sadhisa ḍinto. Napè èman makalowar pèssè sasoko sè la njata radjă ghoenana, metolongè ka là bhălă bản tatangghă, njopprè anḍi’ă pangataoan? Mon tja'na boelă makalowar pèssè tjara ghănèko sarat asanḍhekka ka èssèna dhisa. Băn polè ka' Norhasim èkennèng kotja' atotolong ka sana' bhărădjăna dhibi'. Pola dhika, ka', mè' ta'anḍi' tarètan otabǎ bhălă kasoranga bhălăkka', sè eboeḍi arè bhǎkal noro'a asakola kèja? Mohal mon ngotja'a ta' anḍi'”.

Haddjhi Băkkri: „Tjè' lerressa ḍhaboena pandjhennengngan ka'into. Mongghoe ka kaoelă, samèlèa ta' angghăḍhoei ana' kasoranga, ta' èman makalowar pèssè sombhăngan sasoko kantos sadjhămpel, sè maghoenaè ka orèng bănnja' mènangka dhǎddhi tanḍhǎ karokonan, sabâb ampon băḍă è tja'-otja'anna orèng wa-towa: ,,Lèntè satengkes ta' ghâmpang èkennèng potel; tapè lèntè sèttong tjè' ghămpangnga potellanna." Artèna saka'into; băbătek rokon, sarodjoe' sareng tja-kantja panèka, maghămpang sadhǎdjǎna lalakon; tapè manabi ta' saka'into, sadhădjă lalakon ta' kèra băḍă pèkolèna. Djhǎ' sakènga dhika, Norhasim, pon tao ngèḍing tjarèta èḍâlem boekoe 22 Băboeroeghăn ana-bărna" angghidhânna D. K. Arḍiwinata, tanto so'è njata ka dhika, djhǎ' manossa oḍi' è dhoennja nèko tjè' parlona ngangghoej tabi'at rokon, sarodjoe' sarta èsto ka tja-kantja.”

Djhoertolès: „Ka' Norhasim! bărămma panèmbhăngnga dhika bhăb lombhoeng dhisa?” MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateNorhasim: „Manabi parkara lombhoeng dhisa ka'into kaoelă lakar tjè' mopakatta tor tjè' ngalemma, ampon kanjata'an kaghoena'anna, engghi ka'into nalèka ana' kaoelă adhingghâl dhoennja, kaoelǎ kalerressan ta' angghâdhoei pa-ponapa, ladjhoe njabis ka radhin Komettèr^[3], parlo njo'ona ngèndjhăm paḍi è lombhoeng dhisa. Sareng dhin komettèr kaoelă pas èparèngè ngèndjhăm paḍi tello polo èntèng ta' kalabăn abhoet.

Manabi kaoelă ngèndjhăm ka orèng laèn, tanto moḍoe'i bănnja', tor kadhăng abhoet sè ollèa, dhăddhi ta' kèngèng ètjagherrăghi ongghoe ka orèng sè mangghi kasossa'an.

Ghi' ḍhingèn nalèkana lombhoeng dhisa bhoeroe èpaddhegghă, sareng naghărǎ kaoelă èponḍhoedhi sabbhan paḍi sabhǎoe sapèkol; kaoelǎ arassa ta' patè rembhăk. Anangèng samangkèn, manabi èpondhoedhi polè, ma' partjoma saka'into, samèlèa èpakon orokè, ghi' mator engghi, ta' mator bhoeten. Ponapa polè samangken paḍi bhănḍhăna ghellă' ampon èpabăli. Sarengngan polè kaoelă tjè' pèrakka saamponna mèreng kabăr, djhă' orèng tanè (ḍoemè') kèngèng matoro' paḍina è lombhoeng dhisa. Manabi lerres kabăr ka'into, tanto tjè' saèna ongghoe, sabăb sè anḍi' ta' kabătèr paḍina èkètjo'a orèng."

Djhoertolès: „Padjhat bărinto ongghoe kabǎrră. Molana kangsè sanonto ghi' ta' èdjhălănnaghi, marghă ghi' taḍă' kennengnganna.

Pya, ma' ker-taker abit dhin Mantrè-landbouw rowa sè raboeă! Mènorot ḍhăboena èḍălem asta'anna ka lora kalèboen, sè raboeă ḍă'ănto nèko laènna ḍări nerrangngaghiă lalakon sè kappra, parlo nerrangngaghia kèja bhǎb èlmo kasoghiǎn.

Haddjhi Băkkri: „Nerrangngaghiǎ elmo kasoghiăn, engghi?”

Djhoertolès: ་་Engghi tja'na."

Haddjhi Băkkri: „Pya, ontong ongghoe orèng ka’ijă, karan taḍă' orèng dhisa ka'ijǎ. sè ta' terro soghiă. Ḍări lambă'na lambă' kantos samangkèn manossa èntar ka man-kaʼ imman kennengngan, ta' lạèn sè èsaddjhă, nèng terro adjhără èlmona orèng terro soghiă. Mangka samangkèn băḍă pardjădji pènter, kasokan băboeroeghǎn parkara angghăpanèka. Eh , mandhăr ḍhoeliă ḍăteng, Ghoestè, kaoelă kabhoeroe onènga!"

Ma'na Iddris: „Mon ongghoe tjara ghă neko, padjhăt tjè' bhenḍerră, sabăb rassa boelă sakabbhiănna orèng paḍă aghoeroe njarè kasoghiăn. Tjara dhika, dji' Towan, ta' kèra băngal ka sompana mon ngalèng, djha' ta' aghoeroe parkara ghănèko."

Haddhji Bǎkkri: „Pya, ma' katok pènterra ngalowarraghi rosèjana orèng, dhika, ka'. Parkara ghénèko ta' ambhoe kotja'aghi, sabâb sakabbhiânna orèng tanto pon paḍă tao, tjoma băḍă sè

—————— MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templatekatekkan saddjhăna, băḍă sè enten, noro' bărămma tja'na papasţènna bi'-dhibi'. Sakabbhiǎnna ḍhoekon, bhoedjoe', karamat pon paḍă èèntarè bi' boelă. Ḍoe ḍimma, na, băḍă orèng ta' terro soghiă, ka'?"

Anangèng palang ongghoe abǎ' boelă nèko, marghǎ taker sanonto ghi' ta' tao ètapak rassana soghi."

Ma'na Iddris: „Padjhăt tjè' rangrangnga orèng sè napa' ka saddjhăna. È dhisa ḍinto sè katekkan ka saddjhăna, nèng haddjhi Djoenos băn maʼna Sarpan. Kabărră, ghoeroena haddjhi Djoenos è Tjarebbhoen (Tjirebbon); ghoeroena ma'na Sarpan orèng koṭṭa, anjama Mas Tèrta."

Haddjhi Băkkri: „Mon ongghoe aghoeroe ka rèng Tjarebbhoen, patot lombhoengnga kan possa' bi' paḍi bhăi.”

Mordăne: „Anangèng kaoelă, mas Towan, mon ènga' pas terro aghellǎ'ǎ. Ghi' dhingèn, nalèka kaoelă ghi' ngoḍă, tjè' terrona ongghoe dhǎddhiă orèng sè senneng oḍi'na; maskè ta' soghi, sokkor ta' talèbăt sossa saos tja'na atè, kaoelă ampon anjama senneng. Orèng towa kaoelă aparèng sabă ra-kèra ḍoewǎ bhǎoe, mattowa aparèng satengnga bhǎoe. Sabǎ ka'into pas paḍă èpandjhă'i paḍi sadhădjă. Saamponna marè anjè, kaoelă kèngèng naro paḍi ḍoe amet^[4], karèna èngghi èpanjerra otang, nalèka abhoektè sabă.”

„Saamponna angghǎpanèka bhădhăn-kaoelă pas kèngèng pangghoeḍhăna Norhadi, bhădhăn kaoelă èadjhăk èntar ka Paghellărăn, parlo njarea rat-saratta orèng terro soghiǎ. Tja'na èangghăḍijă băḍă bhoedjoe' karamat, tor sè adjăgă ḍhoekon kasorang sè anḍi' èlmo kasoghiǎn.”

„Tja'èpon, tjè' bănnja'na orèng sè aghǎghoeroe ka angghăḍijă. È nalèka angghǎpanèka djhoeghǎn bhǎdhăn-kaoelă pas adjhoewǎl paḍi lèma pèkol, parlo èkasangoa. Saollèna pèssè, bhǎdhăn-kaoelă pas dhoeli mangkat asareng Norhadi. Dhinèng padjhălănan angghǎpanèka ongghă toron è ghoenong. Pya, manabi lessona ampon ta' matora. Anangèng kalabăn kabellăsanna Ghoestè sè morbhă djhăghăt, kaoelă sasarengngan èngghi èparèngè napa' ka kennengngan sè èsaddjhă, èngghi bhoedjoe' karamat ghella'. Anangèng bhǎdhăn-kaoelă ta' ladjhoe terros è bǎkto ka'into djhoeghăn, marghă ampon djhă' arè. Mèlana pas jo'on èdhi ka padjăgăna, sopadjă bhădhăn kaoelă sabhǎreng èlèllanana ngènep è bengkona.”

„Katjatora è bădjă malem, bhǎdhăn-kaoelă pas ètanja'aghi sareng patoghoena; panapa saddjhǎ bhădhăn-kaoelă sè èntar ka angghăḍijă. Bhǎdhăn kaoelă pas abălă dhoe bhăḍḍhǎk, djhǎ' taḍă' laèn sè èsaddjhă, kadjhăbhăna terro soghiă.”

—————— MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum template„Kyadji makam njaot saka'into: „Saè, tanto sampèjan katekkan saddjhăna, sokkor sampèjan ongghoe atè, tor sabbhân taon kodhoe azijăra kaʼanto.”

„Laèn ḍări ka'into bhǎdhăn-kaoelă èberri'i djhimat băbătjan, èsoro amallaghi sabbhăn malem, polè mènnjan, èsoro obbhăr sabbhăn malem Djhoema'at sareng Salasa.”

„Kalagghoeănna bădjă ghoe-lagghoe bhădhăn-kaoelă pas azijăra ka bhoedjoe' karamat ghellǎ. Samarèna azijăra pas palèman è arè ka'into djhoeghăn.”

„Saamponna bhadhăn-kaoelă napa' ka bengko, pas arèken (èètong) abi'na pèssè abăk băḍăn, sabăb pèssè padjoena paḍi sè lèma pèkol ghellǎ' nèng karè kaempa' tengnga essèn, marghă sè lèma ropèja èbăghi ka kyadji asta. Kaʼinto ampon anjama sakonè', sabăb kè ḍhoekon mènta sapolo ropèja, mèlana ta' èberri' sakeng taḍă' polè.”

„Nangèng, sanapa'na ka bengko bhǎdhăn-kaoelǎ ètotorè bhălă binè', tja'èpon malemma kamalèngan paḍi kantos ghemmet.”

„Bhǎdhan-kaoelă è nalèka angghǎpanèka ampon ta' onèng sè matora mèkkèrè kasossa'anna bhădhăn băt-talèbăt.”

„Parandhinèng bhadhăn-kaoelă sè èntar ka bhoedjoe' karamat ghellă' njarè sarat terro soghiă, anangèng ghoen-engghoenna orèng palang, sèla ta' soghi, la-mala kaèlangan radjhekkè sè ampon èkaollè, paḍă sareng tja'-otja'an: tjara mano' mègha' bălăng; sè èpèghǎ' ta' èkennèng, sè èperghem boeroe sakalè.”

„Amarghǎ angghăpanèka bhǎdhăn-kaoelă pas seḍḍhi, băbătjan ghellă' ta' èlakoaghi, mènnjanna èboewăng kantos tjempat.”

„Samangkèn bhădhăn-kaoelă ngobă aloan, tjoma apangghăbăj èbhǎrentengngè, njarè radjhekkè sè halal ta' kalabăn aghoeroe. Kadhǎddhiánna bhadhăn-kaoelǎ kèngèng bherkat sareng podjhina băbădjă^[5] sè bănnja', samangkèn èparèngè pra-kappra sareng orèng, maskè ta' soghi, tateḍḍhă'ăn ta' posang.”

„Sarrèna bhădhăn-kaoelă ampon onèng tabhătjong, dhăddhi samangkèn ta' partjadjă polè ka parkara ka'into.”

„Ma'na Iswăd: „Ghănèko ghi' kantangnga. Djhǎ' sènga dhika terros partjadjă sarta èlakoaghi ongghoe bărămma masțèna, insja Alla dhika soghi ongghoe."

„Arsanè: „Mon bărinto bhender tja'na tja'-otja'anna orèng towa: „Radjhekkè sè la ètjaḍhăngngaghi Ghoestè Alla ka tong-sèttongnga orèng, ta' kèra taporop ka radjhekkèna orèng laèn sè bănnè băgiănna. Boelă engghi bărinto kèja; ghi bilăn nalèka boelă ghi' ngoḍăna, tjè' lèboerră aghăghoeroe parkara kasoghiăn. Dhinèng ghoeroe boelă nèko orèng kotta, mèskèn, anjama ramana Djènal.”

—————— MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum template„Sanonto boelă apèkker bărinto: mon njata ongghoe anḍi' èlmo kasoghiăn, tanto abă'na ta' kèra mèskèn, masțè soghi, karana taḍă' orèng sè ta' terro soghiă. Anangèng pèkkèran boelă ropana ghi' tjopet, sarta tjè' partjadjăna, djhă' abă'na tao masoghi orèng ongghoe. Molana sabhărăng pamènta băn parèntana bi' boelă ètoro' bhăi. Ḍă'-aḍǎ'na boelă èsoro apowasa nem arè; ka pèttong arèna èsoro terros tondjhoeng, ta' ollè alalakon pè-napè, ta' ollè ngèḍingngaghi sabhărăng sè èkaèḍing, ta' ollè arassa'aghi sabhărăng sè èkarassa, ta ollè ngabăs sabhărăng sè ètangalè. Băn polè boelă èsoro apowasa sabbhăn arè katerbi'ăn boelă; sabbhăn malem Djhoema'at băn Salasa èsoro arasol."

„Laèn ḍări sè kasebbhoet, sèpat boelă èntar ka bengkona otabă abă'na èntar ka bengko boelă, masțè boelă aberri' pèssè sasangon; napè polè sasoghoen, pon ta' kaètong.”

„‬Parandhinèng boelă sè alako tjara ghǎņèko taker ḍoe taon abiddhă, anangèng ghi' mato mèskèn bhăi, ta' ètapak rassana soghi.”

Djhoertolès: „Ma'na Sarpan băn addjhi Djoenos ghǎrowa anḍi' èlmo napè?”

Ma'na Iswad: „Kabărră hăddjhi Djoenos sareng ma'na Sarpan ka'into ahli njeppè è bhoedjoe' karamat (è Tjarebbhoen), sè terro lekkasa soghi. Pya, mon kaoelă ta' terro nèroana kalakoanna orèng sè kaḍoewǎ ka'into, sabăb sanaddjhăn abă'na soghi, tapè taḍă' ghoenana, marghă pamatèna sasar. Èngghi lerres orèng njarè èssèna taboe' panèka parlo, tapè manabi saka'into djhoe ta' anjama tasara ḍhimèn.”

Djhoertolès: „Napè parlona rèng-orèng koṭṭa sèpat boelăn Molod ma' bănnja' sè èntar ka Tjarebbhoen?”

Ma'na Iswǎd: „Ka'into èngghi aghăghoeroe kasoghiăn djhoeghăn, tjoma saos kabǎrrǎ kasoghian sè èkaollè ḍări kaissa' saè, sabăb sè èèntarè bhăngsa walioella, tor mal-amalanna taḍa' laèn nèng kodhoe bhǎdjheng alako ibădăt ka Ghoestè Alla sareng kodhoe abhăḍhi kasaèan ka sadhădjă orèng.”

„Anangèng manabi èkèr-pèkkèr padjhăt lerres saka'into ongghoe, karana manossa ka'into ta' kèra ghellem soghi, manabi ta' aghoeroe.”

„Parkara aghoeroe, panèka băḍă kalabǎn djhălăn kasaèan, băḍă sè kalabăn djhălăn ta' djhoedjhoer, akadhi orèng sè ngoboe bhoenḍoel, aradjhă sareng èn-laènna.”

„Anangèng bhădhăn-kaoelă anḍi' mo-sarmoan sè aghăghoeroe ka Tjarebbhoen djhoeghăn, kèra bhadhăn-kaoelă abǎ'na palang, kantos mangkèn pagghoen mèskèn saos.”

Haddjhi Băkkri: „Sanonto boelă terro taoa, napè èlmona dhin Mantrè-landbouw ghǎrowa”

Djhoertolès: „Lă, ghǎrowa dhin Mantrè pon ḍateng! Sènga' tan-tarètan, paḍă todjoe' abhăris pateppa'!”

——————

MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum template

BHĂB SÈ KAPÈNG ḌOEWĂ'.

Mantrè-landbouw ḍâteng ka dhisa abhǎreng Mantrè-aèng băn djhoertoelès Tjamat^[6]. Sè katello djărèja pas paḍă todjoe' è korsè sambi ètjabisè kalèboenna todjoe' è lèntjak perrèng. Rèng-orèng dhisa maghârsarèna paḍă atjabis èbăbă.

Èḍălem dhisa djăḍijă băḍă kebbhoen partjobă'an sakennengngan kaaghoenganna Naghǎră.

Ḍă'-aḍă'na Mantrè-landbouw marèksa parkara pangghăbăjăn ḍines^[7], ijă arèja marèksa pangghăbăjăn tanè èḍalem dhisa djăḍijă. Saellana djărèja pas molaè bhăb abhoețok wă'-boewǎ'ăn băn bhăb pèjara'anna, sopadjă boewăna bhăghoesă sarta manès rassana.

Parandhinèng băbătekka Mantrè-landbouw djărèja lèboer sarta nèserran ka bhăngsana, tor terro mamadjhoeǎ. Amarghǎ djǎrèja, laèn ḍări ngalakonè pangghăbăjănna sè bijăsa, abă' na tjè' lèboerră rang-nerrangngaghi bhăb pan-bărămpan kapènterran ka orèng dhisa; sè èsopprè taḍă' laèn, nèng sopadjă abiddhă abit băḍă'ă kadhǎddhiǎnna.

Saellana Mantrè-landbouw marè atjatja, pas ngotja' ka rèng-orèng sè băḍă èdjǎḍijă: „Tan-tarètan sè bănnja! mon kèra taḍă' kaparloan è bengkona, sabelloenna molè, maḍḍhă na atja-tjatja ghălloe; sapa tao, pola èantarana dhika ko'abbhi nèko mè' băḍă sè terro ngèdingngaghiă tjarèta boelă."

„Bhenḍerră boelă kodhoe èntar ka bengkona haddjhi Băkkri, ma’na Iswad băn ka laènna sè pon sarmo ka boelă. Tapè sarrèna boelă ta' kobher èntar, molana bhăngo'an sanonto bhăi, angghep èntar ka bengkona dhika ko'abbhi.”

„Anangèng saopama băḍă odoerră otabă kaparloan laèn, mon molèa ta' èkanapè.“

Djhoertolès: „Ghella' abdhina ampon abălă ka maghǎr-sarè ka'into, djhǎ' pandjhennengngan bhăḍhi nerrangngaghiă bhăb èlmo kasoghiăn; sadhădjă tjè' terrona sè mèrengngaghiă.”

Mantrè-landbouw aghellă' ngalakkak, pas ngotja' polè: „Pon tantona sè terro ngèḍingngaghiă; sabăb boelă nèko èkatangghoe mala'ana dhoewăna orèng sè terro soghiă, tjara sè pon kappra èdjhălănnaghi orèng ko'into. Anangèng parkara ghǎnèko boelă ta' ro-nèroa orèng laèn. Ngotja'a tjè' partjadjăna, engghi enten; ngotja'a ta' partjadjă, enten kèja; tjoma bhăi boelă ta' ro'-noro'a kalakoanna orèng laèn, sabăb noro' panemmo boelă, kasoghiănna orèng ḍinto nèko ta' njapo' ka kasoghiănna bhăngsa Erropa. Sapa MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateorèng ḍinto sè anḍi' pèssè ḍoewă' otabă tello' malijoen? Sè palèng soghi è koṭṭa nèng anḍi' pèssè satengnga malijoen, sarta sèla bărinto ta' aboedjoet pèssè ko'abbhi, asella răng-bhărăng băn sabă. Orèng soghi kongsè saghǎnèko rangrang. Anangèng mon ètana Erropa tjè' bănnja'na orèng soghi sè anḍi' pèssè ḍoewǎ' tello' malijoen, la-lama băḍă sè taker lebbi."

Haddjhi Bǎkkri: „Padjhăt lerres kadhi ḍhǎboe pandjhennengngan ka'into; ponapa polè èḍălem dhisa, sè anḍi' pèssè nèng ḍoewǎ', tello' ratos ropèja saos ampon anjama soghi.

Sè anḍi' pèssè aèboeăn ropèja kèngèng èkotja' taḍa' ongghoe: Kappraepon sè ènjamaè orèng soghi, orèng sè lowar sabăna.”

Mantrè-landbouw: „Padjhat engghi. Koddhi' sanonto pèkkèr orèng Èrropa nèko ḍări ko'imma sè ollè kasoghiăn, napè mènta ka bhoedjoe'?” Tanto ta' kèra, ta' engghi, tan-tarètan! karana bhăngsa Erropa ta' kappra ngangghoej adhǎt tjara ghănèko. Dhaddhi sanonto pon tjè' njatana, djhă' pa'-sapa'a sè terro soghiă. ta' parlo èntar ka djoe' -bhoedjoe', kon-ḍhoekon, bhăngo'an njarèa akkal sè teppa', insja Alla dhăddhi orèng soghi.

Sanonto boelă perrangngaghiă sakonè' bhab akkalla orèng Erropa sè andhäddhiaghi soghina.

Rèng-orèng sè ghi' bhoedhoe nèko oḍi'na nèng mateppa' abă'na dhibi' malolo. Opama: orèng Papowa otabă Ḍăjǎ', sè ghi' bhoedhoe, sè dhăddhi kakanna engghi anèko aghăbăj kebbhoen, mèghǎ' djhoeko' otabă abhoeroe bhoeroen alas. Lè-ollèanna nèng kaangghoej abǎ'na dhibi' băn tja-kantjana, ta' kongsè èdjhoewăl ka orèng laèn.

Anangèng rèng- orèng sè pon ollè pangadjhărăn, oḍi'na atjampor (lăng saghoeloeng) bi orèng bănnja', tjara boelă băn dhika sanonto něko, mon ngalakonè pangghăbăjăn, ta' nèng mèghoenaè ka aba' dhibi malolo, tapè aghoena kèja ka orèng bănnja'. Tjara dhika , haddjhi Băkkri sabbhăn taon abhoektè sabă, tapè lè-ollèanna ta' èkakan èkadhibi'i, băḍă kèja sè èbăghi ka orèng laèn, engghi aneko èdjhoewăl, èporop pèssè; ollèna pèssè ladjhoe èkali-belli bhărăng bănnèan, sè dhika ghi' ta' anḍi', opama: djita băn èn-laènna. Dhika tanto ta' kèra aghăbăj sarong otabă djita dhibi', tapè mon mellè, sabâb pon băḍă sè maghăbăjjăghi, engghi anèko bhǎngsa Erropa. Mon dhika abhoektè sabăna, mastè ngangghoej lanḍoe' otabă ghigghăn. Anangèng dhika ta' aghăbăj dhibi', ta' engghi? Marèna ko'imma sè ollèa ? Pon tantona kodhoe mellè ka panḍhi.

Dhăddhi panḍhi ghănèko sè aghăbăj ghigghån kaangghoej orèng laèn.

Parkara lè mellè pon ta' èkennèng sènglaè, sabăb èḍălem dhoenja neko taḍa' orèng sè nèng lèboer dhăddhi ro-soro malolo; kabbhi paḍă njarè hasèl (kaontongan) bi'-dhibi', sabăb kodhoe MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templatengakan băn ngènom, kodhoe ngangghoej, kodhoe anḍi' bengko ..., sabhǎrăngnga. Anangèng mon ètalèktèkghennèk ghoe-ongghoe, tanto pas njata, djhă' oḍi'na orèng sè anḍi' akkal nèko sanjatana ghantè tolong bi' bhărengnga, ghǎntè kanèserrè, panḍă'na ta' terro oḍi'a kadhibi'ăn.

Mon boelă otabă dhika ta' kobher njassa kalambhi, soroaghi ka tokang panatoe, sassa'anna abhăghoesan sarta abhersèan ḍări sassa'an dhibi'; bărămpa opana? tjoma saitji.

Oḍi tjara ghănèko nèko talèbăt njennengngaghi ka boelă băn dhika. Mon boelă băn dhika terro ngakana sè man-njaman rassana, nangèng ta' tao aghăbăj dhibi', otabă terro ghoej-ngangghoejă se bhaghoes, berka' ka Patjènan, tanto paḍă băḍă ko'abbhi, ta' engghi? Napè polè bhărăng kaparloan rèn-arèn, opama: mènnja’ egghăs, tjorèk băn èn-laènna, ekèrèmè bi' bhăngsa Erropa, Amerika, Djeppang.

Dhăddhi mon rèng-orèng nèko pon pènter, ta' tjoma ngènneng ghǎntè tolong (berri'i) bi' bhăngsa dhibi' malolo, maskè bi' orèng laèn sè enneng è laèn polo otabă è laèn naghără, engghi ngennèng kèja; tjoma saratta kodhoe anḍi' pèssè.”

Haddjhi Băkkri: „Lerres dhǎboe pandjhennengngan; samangkèn abdhina bhoeroe ngartè; dhăddhi manabi saka'into, orèng Djhăbă Madhoeră sareng Tjèna otabă Bălăndhǎ ka'into kèngèng èkotja' atarètan, karana djhăman lambă' orèng sè poron long-tènolong sapanèka, tjoma sareng tarètanna saos.”

Mantrè-landbouw: „Padjhăt kodhoe tjara ghǎnèko.”

Haddjhi Băkkri: „Ropaèpon tjoma sèttong parkara sè èkasossa sareng sadhădjăna bhăngsa, èngghi ka'into: bhab njarè pèssè.”

Mantrè-landbouw: „Doe djha' anoa, padjhat ghănèko ghǎneko sè kodhoe èpèkker bi' sakabbhiănna orèng.

Parandhinèng pèssè nèko ta' nèng parlo èkaghăbăj rop- oroppa bhărăng sè băḍă boedjoeddhă malolo, karana orèng terro anḍi'ă kapènterran, engghi kodhoe kalabăn pèssè. Panḍă', anapèa bhăi, mon ta' sambi èlambănè pèssè, ta' kèra bălă dhăddhina.”

Amarghǎ ghǎnèko sanonto boelă njarèta'aghia bhâb akkalla bhăngsa Erropa njarè pèssè.”

Haddjhi Bǎkkri: „Parlo ongghoe kaʼinto.”

Mantrè-landbouw: „Koddha' tja-kantja pèkkèrè, pèssè nèko èkennèng sarè bi' napè?"

Haddjhi Bǎkkri: „Manabi noro' pamangghi bhădhăn-kaoelă, pèssè ka'ḍinto sè ghămpang èsarè mabi: Lalakon.”

Mantrè-landbouw: „Bhenḍer ghǎnèko! Ghănèko èlmo kasoghiăn sè èterrangngaghiă boelă. Sanaddjhăn orèng nèko anḍi'à èlmo napè, otabă èntara ka bhoedjoe' ko'imma, mon ta ' sambi alalakon, ta' kèra ghellem soghi. Orèng tanè kodhoe abhoektè tegghǎl otabă MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templatesabǎna, bhoeroe ghellem anḍi' paḍi. Sodhǎghǎr kodhoe adjhoewǎl belli, bhoeroe ghellem ollè pèssè.

Haddjhi Bǎkkri: „Èngghi lerres.”

Mantrè-landbouw: „Sanonto pangghăbăjăn napè sè kodhoe èlakonè orèng nèko? Rassa boelă taḍă' laèn, kadjhăbhăna pangghăbăjăn sè aghoena ka orèng bannja'; otabă pangghăbăjăn sè mèghoenaè kaparloanna orèng laèn; sabǎb mon ta' bărinto, tanto ta' kèra băḍă orèng enḍă' mellè. Dhăddhi sanonto njata, djhǎ' orèng nèko kodhoe njarè lalakon sè kèra èkaparlo orèng laèn; sanaddjhăn lalakon ghǎnèko ta' sorop ka atèna, ta' èkanapè, lakonè bhǎi!

Ghi' lambǎ' sabelloenna bănnja' orèng pènter, tjè' bănnja'na orèng ngabăbă'ăghi orèng sè apangghăbăj. Orèng bhăngsa aghoeng sama sakalè taḍa' pangghăbăjănna. Njata ḍări otja'na orèng watowa: „orèng aghoeng rèja orèng sè moldjá sarta senneng.” Karana taḍă’ laèn lakona è rèsaarèna, nèng aḍhăḍhă'ărăn băn asasennengngan malolo.

Sapa sè kodhoe apangghăbăj?

Dhinèng sè kodhoe apangghăbăj, engghi anèko para tokang, para kaboelă băn orèng belliăn.

Ghăneko marghăna, molana orèng sè apangghăbăj ekabăbă’ăghi, èkotja' aèp. Sanjatana ta' nèng orèng lambă'na malolo sè bănnja' ngabăbă'ǎghi ka orèng apangghăbăj, sanaddjhăn sanontona ta' rang-korang orèng sè ngabăbă'ăghi li-koeli, hallana mon èpèkkèr ghoe-ongghoe, sakabbhianna orèng sè apangghabaj neko anjama koli; kalèboen anjama koli, boelǎ koli, haddjhi Băkkri engghi koli, sabăb sarat maperghiăghi orèng laèn, ta' engghi? Mongghoe ka djhăman sanonto, sè ènjamaè orèng aèp nèko bănnè koli, nangèng orèng sè ta' anḍi' pangghăbăjăn; sabăb orèng sè tjara ghănèko kapprana ladjhoe mèskèn, taḍă' pangkatta, tor ta' anḍi' kapènterran. Kadhi napè pangghăbăjănna dhika, djhi: „Kandjeng Towan Resident băn Kandjeng Bhoepatè nèko napè ta' apangghăbăj?”

Haddjhi Băkkri: „Èngghi alalakon djoeghăn; tjoma sè èlakonè pangghăbăjǎn alos, opamana: njerrat; bhidhă sareng lalakon bhădhăn-kaoelă, sè ḍoe'-lanḍoe'ăn kantos makalowar pello ḍări tèngal.”

Mantrè-landbouw: „Engghi bhenḍer. Pèjandhălem ghǎrowa ta' ḍoe'-lanḍoe'ăn, tapè djhă' sangka ghămpang lalakonna. Pangghǎbăjǎn alalanḍoe' nèko nèng èlakonè sèjangnga; anangèng pangghăbăjǎnna K. T. Resident nèko èlakonè sèjang-malem; băn polè tjè' malaratta sè mèkkèrè lalakon ghǎnèko; napè polè berrǎ' tangghoenganna, sabăb kodhoe adjăgă kasalamettanna orèng ḍoemè' è bhăbăna. Napè ghǎnèko ta' berra'?”

Haddjhi Bǎkkri: „Èngghi padjhăt tjè' berră'na!”

Mantrè-landbouw: „Anangèng maskè berră'ă bărămma, kodhoe èlakonè, sabab pangghăbăjăn ghănèko se maḍăteng radjhekkè, sè maḍateng kahormatan ka sè alako; ban polè saongghoena pangghăbăjăn ghănèko sè andhăddhiaghi kasalamettanna orèng bănnja'. MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateKoddhi' boelǎ sanonto atanja'a ka kalèboenna bǎn ka sakabbhiǎnna orèng sè akompol èḍinto. Sarrèna manossa sè èpaoḍi' è dhoennja bi' Ghoestè Alla nèko kappra ènjamaè alolongan, dhǎddhi napè sè kodhoe èsarè?"

Kalèboenna: „Abdhina ta' onèng sè matora."

Mantrè-landbouw: ,,Djha' roe-kabhoeroe ngotja', ta' onèng, na, ra-kèra bhǎi napè?

Bǎrǎmma, djhi Razǎk, napè panemmona dhika partanja'an boelǎp bhoeroe?"

Djhi Razǎk: ,,Ghellǎ' pandjhennengngan aḍhǎboe, djhǎ' oḍi'na manossa è dhoennja ka'into sarat alolongan. Rassa bhǎdhǎn-kaoelǎ, sarrèna bhǎdhǎn-kaoelǎ bhoeḍhoe, manabi noro' parèntana sara': nèng kodhoe njarè sarat sè èkasangoa palèman. Dhinèng sè mènangka sangona, èngghi kodhoe alako 'ibǎdǎt ka Ghoestè Alla èsarengngè èlmona.

Mantrè-landbouw: ,,Engghi tjè' bhenḍerrǎ ongghoe ghǎnèko. Anangèng rassa boelǎ manossa nèko tjè' rangrangnga sè ladjhoeǎ ènga' samanè sè molèa ka achèrat. Bǎrǎmma panèmbhǎngnga dhika djhi Bǎkkri?"

Djhi Bǎkkri: ,,Rassa bhadhǎn-kaoelǎ manossa panèka sè kabǎnnja'an nèng njarè kasoghiǎn.

Mantrè-landbouw: ,,Èkaghǎbǎjǎ napè kasoghiǎn ghǎnèko?

Djhi Bǎkkri: ,,Ghoenana kasoghiǎn engghi panèka:

1e. kaangghoej ka aba' dhibi' sareng ana'-binè;

2e. èbhǎḍhia sadaka ka orèng fakèr-mèskèn, mandhǎr è achèrat mangghiǎ kasaèan;

3e. èbhǎḍhiǎ kasaèan è alam dhoennja, opama: salèng tolong sareng orèng soghi, abhaktè ka nagharǎ, njopprè dhǎddhiǎ ghǎghǎman mongghoe kasalamettan è dhoennja.

Laèn ḍǎri angghǎpanèka, manabi tjokop saratta, kaangghoej djhoeghǎn abhaḍhi amal djǎrijǎ, akadhi: abhǎḍhi masèghit, ghǎlǎḍhǎk sareng èn-laènna."

Mantrè-landbouw: ,,Bhenḍer. Panemmona dhika ghǎnèko anjama parlo kèja.

Anangèng pèkkèrra orèng sè kabǎnnja'an ta' tjara ghǎnèko; molana terro soghiǎ, ta' laèn nèng terro norotana hawa napsona, terro sennengnga oḍi'na, njamana ngakan, bhoenga'a angghoejjǎ, njamana tèḍoeng, bǎnnja'a binè, nompo'a ana'.

Sè èkaèḍing băn sè ètangalè paḍǎ ètekka'aghi. Orèng sè bǎrinto nèko, kapprana taḍǎ' laèn sè èpèkkèrè, kadjhǎbhǎna nèng dhoennja; sèjang malem ta' peggha' sè èngen-kangen, kongsè ta' apangrasa sakalè, djhǎ' lalakon sè tjara ghǎnèko djhoebă' napè bettjè'.

Orèng sè atèngka bǎrinto neko sanjatana tjè' salana, sabăb ghǎmpang nemmo tjalaka', sarta polè kasoghiǎnna ta' kèra teptep. MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateRassa boelǎ sè akompol èḍinto nèko kabbhi tanto paḍǎ ngèḍing berta, djhǎ' è Bǎtawi ghi' lambǎ' bǎḍǎ Tjèna sè talèbat soghina, sabhǎrǎng sè èkakareppè ghǎmpang ollèna, otabǎ ghǎmpang pabǎḍǎ'ǎnna, maskè kalabǎn larang kabellina; anangèng dhoennjana so'è abit so'è bǎnnja' bhǎi.

Dhinèng tètèngkanna Tjèna ghǎneko tjè' angga'na, njalèndhǎ ḍǎri orèng bǎnnja', sabǎb mon aroko' ta' enḍǎ' ngangghoej lambǎrǎn kolè'na djhaghoeng, kaboeng otabǎ papir^[8], mastè ngangghoej kertas^[9]. Djhoe ta' tjè' njala-kanṭana ta' engghi?

E nalèka sèttong bakto Tjèna soghi ghellǎ' terro ka orèng bǎbinè' sè anḍi' lakè.

Bhenḍer Tjèna ghǎnèko pon ta' kakorangan binè bǎn orèng bǎbinè', anangèng sarrèna èkennèng ghoeḍhǎ napsona ka bǎbinè' ghellǎ', bit-abit lakèna orèng babinè' sè èkaterroè ghǎnèko pas èpatè'è polana sè binè' ta' enḍǎ' norotè pangaterrona. Amarghǎ ghǎnèko Tjèna soghi ghella' bi' poelisi ètangkep; potosanna Naghǎra: okom ghǎntong.

Lǎ, ghǎnèko kadhǎddhiǎnna orèng sè boer-lèboer ghălloe ka dhoennja.

Mètorot monjèna bhǎbhǎd, tjè' bǎnnja'na naghǎrǎ sè rosak, polana alantaran ḍǎri kasoghiǎnna èssèna, nangèng ta' kalabǎn èkanţè'è kabettjè'an; terros ka sè marènta engghi bǎrinto kèja. Akanța naghǎrǎ Rom, asalla kaètong naghǎrǎ radjǎ, pas rosak alantaran tjara bhoeroe.

Bǎrinto kèja naghǎrǎ Spanjol, sè pas soghi njakalèan, polana nemmo naghǎrǎ Amèrika; anangèng èmanna orèngnga pas djǎhǎt njakalean kalakoanna; ahèrra naghǎrǎ rosak.

Perrang è tana Erropa sè abi' orèng amalijoenan, abi' bhǎnḍhǎ amalijoenan, sè malarat orèng sabhoemè alam, ghǎnèko taḍǎ' laèn marghǎna, tjoma bhoe'-rebbhoe'ǎn pangabǎsa bǎn kasoghiǎn.

Molana bhenḍer tja'-otja'anna sodhǎghǎr: „Ta' kennjang bi' pèssè," sakabbhinna orèng èssèna naghǎrǎ paḍǎ terro soghiǎ. Naghǎrǎ ta' arèksakè bhǎb kasalamettanna bhǎbǎ parèntana.

Pon tantona pa'-sapa'a sè ampo alompa' (alanggar) tata karaddjhǎ ăn, mastè abă'na sè soghi kaaḍă'.

Tèbhăna naghǎrăna pas roesoe, polana rèng-orèngnga bănnja' sè djăhăt kalakoanna, ghǎntè tèpo sabhǎreng, napè polè panjèttjè'na naghărăna (pamarèntana) engghi pas sara.

Bădă polè Rato kasorang asmana Sri Băginḍă Napoelijoen (Napolèon), sè talèbăt băngalanna, taḍa' maḍhănè è bakto ghǎnèko.

Cèṭa'an:Left MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateSakèng ḍǎri kapènterran bǎn kabǎngalanna aperrang, kongsè para' saparona naghǎrǎ Èrropa kabhǎbǎ ḍǎ' Pèjan-dhǎlem bhoeroe. È nalèka ghǎnèko bǎḍǎ naghǎrǎ radjǎ, engghi anèko Roeslan, sè ghi' ta' atellok ka Pèjan-dhǎlem, molana pas èperrangè.

Dhinèng rèng-orèng è naghǎrǎ sè èperrangè ghǎnèko ta' alabǎn bi' kabǎngalanna, nèng èghellǎri malolo. Sakabbhinna naghǎrǎ bǎn sa-dhisa sè èloroka moso ladjhoe èkosongè, rèng-orèngnga paḍǎ èsoro njèngla ḍǎri ghǎḍijǎ, sarta sabhǎrǎng radjhekkè (kakanan) èghemmettè. Amarghǎ ghǎnèko Pèjan-dhǎlem Napoelijoen bǎn bhǎlǎ tantrana paḍǎ kalaparan, kangsè bǎnnja' sè matè, abit-abit tapaksa abǎli ka naghǎrǎna kalabǎn njanḍhǎng kakala’an radjǎ.

E nalèka abǎli ka naghărǎna, pas kabhǎrengngan bi' mosèm tjellep (winter), sè tjè' sarana, sabǎb è naghără Èrropa ko'issa' tjè' ghǎsèkka kaḍătengngan, mosèm tjellep sè tjè' paranana, kangsè orèng apatèan.

Dhika kabbhi tanto paḍǎ tao djhǎ' è naghǎrǎ ḍinto sè bǎḍǎ èattas paghoenongan, opama è Pangalèngan^[10], ḍhǎng-kaḍhǎng bǎḍǎ mosèm tjelleppa sè tjè' paranana kèja, kangsè ghǎgghǎr odjhǎn saldjoe.

Bhab ghǎnèko mongghoe è tana Èrropa djhǎng sara'an, sè bǎḍǎ sapolo kalèna sè èkotja'aghi boelǎ bhoeroe.

Ghellǎ' pon èsebbhoettaghi, djhǎ' Pèjan-dhǎlem Napoelijoen bǎn bhǎlǎ tantrana paḍǎ katèbhǎnan tjalaka' kalaparen, mangka pas katènḍi katjalaka'an katjelleppen, dhǎddhi kasossa'anna atompang-tènḍhi.

Tjè' bǎnnja'na sardǎḍoena sè matè, napè polè djhǎrǎn, kongsè ta' kabilǎng bǎnnja'na.

Teppa'na njanḍhăng kasossa'an radjă ghella', o-tao pas èlorok moso ḍări boeḍi, pon tantona tjè' ghămpangnga pakala'anna. Sanaddjhăn Pèjan-dhălem Napoelijoen băngal sarta pènter paperrangnga, tapè è nalèka ghǎnèko ladjhoe apes, èkennèng pèghǎ’ bi' mosona, pas èboewăng ka sèttong polo."

Kalèboenna: „Dhăddhi manabi sapanèka, kadhi ponapa akkalla, sopadjă salametta samanè?"

Mantrè-landbouw: „Noro' katerranganna orèng sè ahli bhoeddhi, orèng oḍi' è dhoennja neko djhă' nèng norotè napsona bhăi, akanţa ngakan sè man-njaman, tèḍoeng sè tjè' ngèḍḍhăna, bănnja' ḍi'-anḍi'na; anangèng kodhoe sambi ngèhtèjarè kasamporna'anna oḍi'na è dhoennja, sabǎb manossa nèko bhidhǎ bi' bhoeroen alas: kodhoe anḍi kapènterran, sarta bhaghoes tèngka-polana. Mon kasoghiǎn nèko èkantè'è ḍoe parkara sè kasebbhoet, insja Alla salamet; orèng èssèna naghără arassa moldjă oḍi'na, naghărăna ghemma-raddjhǎ ta' kakorangan pè-napè.

Cèṭa'an:Left MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateSapalè bădă orèng sè ngotja’aghi, djhǎ' kapènterran nèko ta' sanapè ghoenana, anangèng mon èpèkkèrè kalaban ongghoe, tanto pas njata, djha' kapènterran ghǎnèko se maḍăteng kasennengngan ka manossa.

Orèng sè so'è aboe-èmboe kasoghianna nèko, ta' laèn nèng alantaran dări kapènterranna. Para towan sè pon kalonta pènterra nemmo akkal, aghăbăj messin ana-bărna sè èpadjalan bi' settoem^[11], aghăbăj seppoer, kapal apoj băn èn-laèna.

Kapènterran sè bărinto nèko talèbăt ghămpang lakonanna; molana orèng- orèng sè ter-pènter ghella' sadjǎn abă-tambă kasoghiǎn bǎn pangorèpanna.

Abas na bengkona kalèboenna nèko, dhămar kastrol bản ebbroenna ghǎrowa dări ko'imma asalla? Laloehoer boelă băn dhika ghi ’ konana napè kèrana andi kèja răng khărăng ghănèko?”

Kalèboenna: „Tada' kerana sè anḍi'ă dhamar kadhi ka'into, sabab dhămar sè èangghoej orèng lambă'na nèng ngangghoej mènnja' kalettèk otabă mènnja' oto'. Djhă' sakènga taḍă' bădhălăn Erropa, tanto ta' kèra băḍă orèng andi' pakakas kadhi ka'into."

Mantrè-landbouw: „Sanapè kabellina dhămar nèko?"

Kalèboenna : „Lèma ropèja, ka'into."

Mantrè-landbouw: „Tjè' moḍăna ongghoe ta' engghi? Para' sakabbhiǎnna orèng kellar mellè. Polana napè ma ' dhăddhi tje moḍăna belliǎnna?"

Kalèboenna: „Dhoeka pandjhennengngan; manabi bhadhănkaoelǎ sè abhadhi, ta' kèra èdjhoewǎl ghăn saghămè' rèjal."

Mantrè-landbouw: „Padjhat engghi. Rassa boelǎ kan dhăddhi dă- moḍă ghalloe djhoewălănna, polana paghăbăjjă ngangghoej messin, dhăddhi è rè- saarèna ollèna aghăbăj apoloan mègghi'. Ghibǎ'ǎnna ka naghără mantja èboewă' bi' kapal apoj ; sanapa'na ka tana Djhăbă, pas èboewǎ ' bi' seppoer otabă ettrèm. Bărămma sè ta' moḍă'ă djhoewălănna, karana ongkossa nèng sakonè'. Sanonto kora'an ghăn sanapè?"

Kalèboenna: „Neng balloeng itji, palèng larang sadjhămpel."

Mantrè-landbouw: "Ghi' lamba' ghăn sanapè kabellina?"

Kalèboenna: „Ghi' lamba'na manabi ta' andi' pèssè lèmabellăs rèjal, ta' kèra onèng rassana mellè kora'an, sabăb aksarana ètolès sareng tanang."

Mantrè-landbouw: „Kan dhăddhi sanontona bánnja' orèng kellar mellè kora'an, polana pon bănnja' orèng pènter ngettjap; sanonto boekoe băn kètab ettjapan tjè' bănnja'na orèng adjoewal, molana tjè' ghămpangnga orèng njarè pangataoan otabǎ kapènterran, mon ètèmbhăng bi' djhăman lambă❜na.

Orèng lamba'na djhoe ta' tjè' sakonè'na angghoejjă, ta' engghi? Sè dhăddhi sabăbbhă ta' laèn nèng polana djita băn laboen MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templatelarang kabelina, djhai'ănna malarat.Anangeng mongghoe è djhăman sanontona, opama boelă băn dhika terro andi'ă kalambhi satos mègghi' èḍalem saarè, tanto ghămpang, sabab băḍă messin djhǎi'. Răng-bhărăng so'è modă belliänna, sabab ghăbă. jǎnna so'è ghampang,engghi polana ngangghoej pakakas settoem ghellǎ' .

Panda'na, tanang nèko nèng kaangghoej alakoaghi malolo; sal- asalla ongghoe dări kakowatanna kapènterran.

Mongghoe ka pangghăbăjăn sè radjă,kakowatanna tanang nèko ta'sanapè pèkolèna .

Pangghăbăjăn tanè engghi bărinto kèja; mon ta' kalabăn kapènterran, tanto ta' kèra ngontongè.Molana dhika băn boelă kodhoe madḍhă paradjă panarèmana ka orèng sè ter-pènter,sè pon nemmo akkal amatjem-matjem kaangghoej maghămpang sarèanna radjhekkè .

Bărinto keja kapènterranna doekter, ngontongè ka orèng bănnja', napè enten,haddjhi Băkkri?"

Haddjhi Băkkri :„ Abdhina ta'onèng sè matora,sabăb saddjhegghă odi ghi ta onèng ètambhai doekter sakalè .”

Mantrè-landbouw :„ Mon èkèr-pèkkèr njata,djhǎ'sanonto nèko rangrang orèng sè ètemmo tjatjar,ta'tjara ghi'lambǎ'na otabă tjara sanontona è naghără sè ghi'ta'èkabhăbă Goepermèn .

Amarghǎ ghǎnèko na'-kana' parlo ètjongkè' tjatjar. Mon teppa'na djhră-andjhrăna panjakèt tjatjar, sakabbhiănna orèng,njopprè ta' kongsèa katèbhănan panjakèt ghǎnèko.Saopama ta'èpabărinto, ollè dhăddhi sakabbhiǎnna orèng paḍă ètemmo tjatjar; orèng andi'panjakè'nèko ta'kèra ngennèng apangghăbăj.Sanaddjhăn sè podjhoer,engghi anèko sè ta'ètemmo tjatjar,tanto paja kèja, karana taḍă orèng nolongè lalakonna.Dhăddhi orèng tanè ta' ngennèng atatamennan; orèng dhăghăng ta'ngennèng adjhădjhoewălăn ka pasar.

Bărinto kèja mon băḍă panjakèt kolèra.”

Haddjhi Băkkri:„ Manabi masana panjakèt kolèra ampo bănnja'orèng sè ètjapo'panjakèt angghǎpanèka.”

Mantrè-landbouw:,,Kan dhăddhi tjara ghănèko,lantaranna polana ta'enḍă'atoro'ka băbălă❜ănna doekter.Maskè ta'èbăghi ngènom aèng matta,tapè maksa ngènom bhăi;sanaddjhăn ta' èbăghi ngakan wa boewa ăn matta,engghi bắrinto kèja.Èbă sabărinto ghi'bănnja'kèja ghoenana,sabab djhǎ'sènga ta'èdjăgă doekter sama sakalè,orèng sè ètjapo'panjakè'djhăng bănnja'an polè.

Panda',doekter nèko èkennèng kotja'aghi tjara orèng sè nolongè boelă băn dhika,njarèaghi pèssè,karana pon kanjata'an: samarena mosèm panjakèt,pas sèk-ghǎsèk laèp.Bărămma parkara panjakè'parang?" MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateHaddjhi Băkkri: .,Bhyă, manabi parkara ka'into bhadhăn-kaoelǎ kèrès ongghoe. Molaè lambă' parang ka’into ètambhăi tarosè sareng atal. Sè bărǎsa ataonan; răs-bărăsanna, pos-karèpòs lampatta; bădă orèng sè pas ètemmo bhoebhoel, ètemmo gherroe, sake' tolang, regghas,......... Kadharan atjem-matjem sakalè panjakè' sè alantaran dari parang ka'into.

Nangèng ètjapo' tambha sè mangkèn, ètjongkè' samangkèn, samènggoe agghi' ampon korpas, taḍă' lampat, taḍă' bhoebhoel, regghås, gherroe, lo-njèlo otaba laènna. Panda'èpon pas senneng ongghoe.

Manabi ètjongkè' parang, lora, orèng doemè' ta' ambhoe soro."

Kalèboenna: „Lerres ongghoe atorra haddjhi Băkkri ka'into. Orèng dhisa alangso' sè atambhă'ă.”

Mantrè-landbouw: „Ghǎnèko kapènterranna sapa?”

Orèng sè akompolan sè njambhit sasat abhǎreng: „Doekter, doekter!"

Mantrè-landbouw: “Molana băboeroeghănna doekter nèko kodhoe èèstoaghi ongghoe!"

Orèng akompolan: „Engghi, èngghi.”

Mantre-landbouw: „Bărinto keja ka para ghoeroe, boelă băn panarèmana, sabăb ghănèko sè ngadjhări kapenterran.

Kapènterran nèko dhaddhi sarat maghămpang sarèanna pangorèpan.

Anangeng oreng njare radjhekke neko ta' neng kodhoe èsaratè ăn bản kapènterran malolo , kodhoe sambi ekantè'è' kalakoan bettje', sabab kalakoan djăhăt nèko sarať ratjon sè tjè' mandhina.

Mon orèng nakal ka maen otabă nakal ka băbinè', tanto abă'na ta' ghoegghoen alalakon. Maskè aba'na soghia sakalè, mon kasoghianna dări bărisăn, tanto ta' kèra teptep, polana èangghoej ka tèngkan sè djăhăt ghellǎ'.

Mongghoe ka orèng sè bhaghoes tèngka polana , pangghŭbăjăn nèko dhaddhi boer· lèboerrănna băn dhăddhi tambhă mostadjhab kaangghoej maèlang kasossa'anna atèna. Molana rèng-orèng sè anḍi'ana' băn roe ghoeroe dhisa sè bădă è kompolan dinto kodhoe paḍă ngèmotana djhă ' na'-kana' nèko kodhoe èpatoman bhădjheng alalakon.

Sanonto dhika băn boelă pon ngataoè , djhă' sarèanna radjhekkè (pèssè) nèko kodhoe kalaban pangghăbăjăn èkanțè'è kapènterran. Anangèng maskè bărinto ghi' ta' anjama samporna, mon ghi' ta' ngataoe: djhalan sè ko'emma sè salamet.

Sanaddjhăn dhika băn boelă pènter panjarèna radjhekkè, mon ta' èkanţè'è kasalamettan, tanto ta' kèra tao ka kanè'matanna kasoghiăn. Napè sè ènjamaè kasalamettan nèko? Napè sè ta' MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templatetao sake', napè sè ta'tao bella pèrèng tjangkèrra, napè sè bărămma?

ó, bănnè ghǎnèko sè èkakarep boelă, nangèng kasalamettanna naghără. Mon è sèttong naghără ta'salamet, tanto èghăḍijă bănnja'malèng, rammè bhighălăn. Bărămma rassana?.

Pon tantona bhărăng di andi’boela bắn dhika,sè èkaollè kalabắn makalowar pello, èhala’orèng làèn, dhāddhi boelă bắn dhika ta' kèra ngakan otaba ngangghoej răng-bhărăng ghella'; pon sarat malakoaghi orèng njamana.

Napè polè mongghoe è naghără sè teppa'aperrang, kabărră tjè'andjhrǎna karoesoeǎn.

Mètorot tjarètana bhabhad è polo Djhăbă neko pon lebbi 85 taon sè taḍă'perrang, kadjhăbhăna perrang Dhipanaghără.”

Kalèboenna:„ Kabǎrră nalèka taon 1889 è Banten bădă perrang. Ponapa lerres?"

Mantrè-landbouw:Gharowa njatana kampa', bănnè perrang. Mon kampa'lakar tjè'ghǎsèkka è tana Djhăbă bădă.

Koddhi'tanja'aghi ka orèng Bănten, bărămma rassana atèna è nalèkana bădă karoesoeăn kampa'ghella'! Rassa boelă taḍă' orèng sè ngennènga adjhălănnaghi lalakonna,ko-toko padă notop, sè atènè è kebbhoen tapaksa amboe, sè aperghi è sabă tapaksa maghǎk lalakonna,sabab padă arassa kabǎtèr,tako' pas èrosak moso; hallana sè èkotja'perrang ghellǎ'kabǎrră nèng doe arè, nangeng kakabǎtèranna ta'èlang èḍălem saboelăn.

Napè polè mon bădă perrang sè ongghoeăn, naghărăna paḍă katonon,bhărǎng di'-anḍi'na èrampas; lè- ollèanna èḍălem pan-bărămpan taon ghemmet njakalean . Orèng sè kènè' atè, ta' mèkkèrè bhărăng di'-andi'na,nèng rèpot njarè pangètekkan èattas ghoenong bhăi.

Saemponna perrang amboe, bhoeroe aonga';anangèng atèna tatjengnga',sabab bhărăng di'-andi'na ghemmet tadǎ'karèna sèttonga bhălăkka'. Panda' kasossa'an è bakto bădă perrang nèko talèbăt radjă ongghoe, boelă ta 'tao sè adhoengngèngngaghiă, èkennèng kotja'kaparèbhoedhăn radjă; ma' akasap otabă alalakon sè ngennènga,maskè ngakan ban ngènom sarat ta'tanto kennengnganna.

Sanonto dhika băn boelă ta'osa mèkkèrè ka sè oe-djhǎoe, maḍḍhǎ tèmbhăng bhăi ka kennengngan sè bănnja'malèngnga, bănnja’bhighălăn bắn kampana, pon tantona rèng orèng sè enneng éghǎḍijă ta'ghellem senneng odi'na, sarta ta' kèra bădă sè soghi , sabab mon băḍă orèng sè soghi sakonè' bhăi,pas èkètjo' bi'disoehoer, bengkona èghoerăng otabă èobbhăr. Mon bărinto napè sè dhăddhiă kataremtemmanna naghǎră?

Rassa boelă taḍă' laèn saratta, kadjhăbhăna Pamarènta naghără băn sardăḍoe ghǎnèko sè abhǎrengngè băn sè atolong boelă so dhika sè njarè kasap. MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateEngghi bhender ta'nolongè alandoe'otabă maddhek bengko, anangèng adjăgăăghi boelăn băn dhika kabbhi, sopadja bhărăng di'- andi'boelă băn dhika paḍă'ă salamet, njopprè totoka arassaʼaghi kasennengngan bån kanè'matanna kasoghiăn ghellǎ'.

Amarghă dări băḍăna sardăḍoe ghellă', dhăddhi malèng, bhighălăn băn kampa'sarta moso ta'kèra pang-ghǎmpang băngal ngalakoaghi pangghăbăjănna sè djhoebǎ'.

Djhoe ta'bărinto ongghoe, ta'engghi, kalèboenna?”Kalèboenna:„ Padjhăt salerressèpon kadhi dhăboe pandjhennengngan ka'into.'

Haddjhi Bǎkkri:„ Samangkèn abdhina bhoeroe apangrasa, djhǎ' orèng maghăr sarè ka'into sanjataèpon sèjang-malem ta'pegghǎ' èdjăgă sareng Pamarènta naghără.Ponapa polè samangkèn Naghără ampon abhăḍhi lombhoeng dhisa, panaroanna paḍina orèng doemè'sè ta'kèngèng naro dhibi'.Polè abhăḍhi postspaarbank (posparbang). Manabi sè naro pèssè dhibi'è bengko tako'èkètjo'malèng otabă laènna, kèngèng èpatoro'è kantor eppos;orèng sè andi'pas ta'anḍi'kakabătèran pa-ponapa."

Mantrè-landbouw:„ Engghi padjhăt bărinto.Molana boelǎ tjè'mengnga'na mon băḍă orèng sè tjè'kakka'na madjărăna padjegghă. Bhá' èangghep napè pèssè padjhek ghellǎ'bi'orèng sè bărinto nèko? Rassa boelă para'sakabbhianna orèng padă tao, djhǎ'pèssè padjhek nèko, laènna èkaongkos ngator karaddjhă'ănna naghără, èkaongkos aghăbăj sakola'an, ghădjhina pardjădji băn sarḍăḍoe, sè èpantjè adjăgă kasalamettanna boelă băn dhika kabbhi.

Nape kerana sardădoe nèko endă adjăgă boelă băn dhika, mon ta'tjokop kakan bån angghoejjă.Napè Kandjeng Towan Pètor kasokan ngoros naghără,mon ta'ollè ghǎdjhi?Boela engghi bărinto kèja,djha'sènga ta'dhăddhi Mantrè-landbouw, tanto ta'kèra enda'atjatja bărinto ka orèng bănnja',sabăb boelǎ bhǎngo'an njarèa kasap dhibi', sè bhakal èkakana băn èangghoejă. Djþǎ' anoa băḍă'ă tja'-otja'an.Băḍā pakan, tanto băḍă pakon;băḍā pakon, tanto băḍă pakan.”

Haddjhi Băkkri:„ Pamangghi abdhina,orèng sè ta'poron madjăr padjhek ka'into orèng sè ghi'bhoeḍhoe."

Mantrè-landbouw:„ Djha'bărinto tan-tarètan, ghi!" Rèng-orèng dhisa:„ Engghi,èngghi!"

Mantrè-landbouw:" Sanonto pon tjè'njatana,djha'sè dhǎddhi sarat masamporna panjarèna radjhekkè nèko kapènterran . Anangeng kakowatanna tanang djhă'ladjhoe băn- sarombănnaghi, maskè pakakas sè èkaollè kalaban kapènterran nèko angghoejǎnna kodhoe ètoro'è tanang. Laèn dări ghănèko bănnja' lalakon sè mastè èlakoaghi bi'tanang. Panda', kapènterran băn tanang nèko èkennèng kotja'ghǎntè tolongè. Tjoma sè abănnja'. an engghi kapènterran. MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum template

Koddhi'maddha bhandhing kakellaranna tanang băn kakellaranna kapènterran.

So'è abit orèng nèko so'è aboe-èmboe bănnja nadhăddhi mon ta'andi'ă akkal laèn, tanto ta'kèra ngennèng radjhekkè sè tjokop èkakan băn èangghoej saana-binèng .

Bărinto kèja è naghără se djǎ-radjă,lè-ollèanna orèng mèghǎ' djhoeko'èghǎdijă, tanto ta'kèra njokopè ka kaparloanna sakabbhiǎnna orèng sè enneng èghăḍijă, mon ghi'taḍă 'orèng anḍi' akkal aghăbăj kapal pamèghǎ'ánna djhoeko'băn kaangghoej adjhăr madjhălăn kapal ghella'è tasè '; băn polè kodhoe adjhăr mèjara djhoeko, sopadja soa bănnja’bản ghămpanga pèghi ănna.

Napè boelăn băn dhika tao djha ngaềa khărăng ghăghăliăn (kalèan èḍălem ghoenong,opama:areng bato, bessè, dhimbhăghă, emmas, salaka băn èn-laènna), mon ta ngangghoej kompa, messin, dynamiet (dinamit) băn pakakas èn-laènna?

Bhab atatanèn è kennengngan sè orèngnga pon pènter, ta' kèra nè samanè ngangghoej kakowatanna tanang malalo, nangèng ngangghoej pakakas amatjem-matjem băn tarèka'an sè èdjhălănnaghi bi' kakowatanna kapènterran .

Sè tjè' njatana ongghoe bhab kapènterran, anèko lalakonna para tokang bắn lalakonna oring sẽ ngèrèmmaghi răng khărăng dhăghǎngan ka laèn naghără.

Mon lalakonna tokang nèko ètalèktèkè ongghoe,tanto pas ètangalè, djhǎ'tjè'bănnja'na sè mamengnga'atè, alantaran kapènterran sè èlakoaghi .

Dhika ta' osa èntar ka fabrik sè dja-radjă, koddhi'èntar ka ghårdjhi băn ka tokang sapatoe bhăi,tanto dhika pas nangalè bhărăng sè nè anè, bărinto kèja pakakas otabà bhărăng sè èlakonana.

Pa'-sapa'a korang pangataoanna otabă ta'patè bhădjheng, tanto ta'kèra tao adjhălănnaghi lalakonna para tokang. Koddhi'na pèkkèrè bărămma kabida ănna seppoer bản ettrèm, sorat kawat băn kapal apoj napè ta'mastè èkanțè'è kapènterran .

Mongghoe ka lalakon adjhoewǎl- belli, kakowatanna tanang neko ta'sanapè ghoenana;sè palèng radjă ghoenana: kapènterran; sabab kapènterran ghănèko dhaddhi solona (obhoerră) orèng thăghăng.

Èssèna naghără sè apangghăbăj ngangghoej kas-pakakas anabarna, opama: messin, settoem băn èn laènna, tanto orèng naghǎră ghǎnèko kaètong bhăngsana orèng pènter. Mangkana bi'boelă èkotja'bhăngsana orèng pènter,sabăb kas-pakakas ghella'ta'kèra èkennèng angghoej mon ta'klabăn kapènterran (èlmo).

Molana orèng Erropa nèko,mon andi'karep negghoe'ă salasèttong pangghăbăjăn,mastè èstèjar njarè saratta ghalloe, eng. ghi anèko kapènterran. karana kapènterran nèko èlmo sè mèghoenaè ka sakabbhiǎnna lalakon. MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateSakabbhiǎnna lalakon mastè bădă èlmona băng-sèbăng: èlmona tokang kadjoe bhidhǎ bi' èlmona kemmasan. Tapè bhoengkana sakabbhiǎnna kapènterran nèko dă-padă, engghi anèko: matja, nolès băn ngèong.

Pangadjhărăn sè bhoeroe nèko èadjhărrăghi è sakola'an kènè'. Ghaneko marghăna orèng Èrropa kan padă asakola kabbhi. Orèng sè ta' tao matja, nolès băn ngètong tanto ta' kèra ngennèng adjhăr èlmo laènna, sè mèghoenaè kaangghoej negghoe' sala- sèttong lalakon.

Orèng adjhǎdjhoewal opamana, ghănèko kodhoe pènter ghålloe aghăbăj sorat bhab adjhoewǎl-belli dhăghăngan, kodhoe pènter negghoe' boekoe dhăghăngan. aghăbăj sorat otang băn èn - laènna. Mon abǎ'na ta' pènter bhab. ghaneko, tanto ta' kèra pènter dhăddhi sodhǎghår.

Orèng sè ta' andi' kapènterran nèko djhǎ' engghăn negghoe' lalakon dhibi' sè taoa, maskè nèng èpadhaddhi djhoertolès otabă kobăsa tanto ta' kèra tjakep.

Orèng nèko laènna kodhoe pènter matja. nolès ban ngètong,kodhoe pènter kèja aghăghămbhar, elmo bhoemè băn khăbhad, sabăb tjè' radjăna ghoenana mongghoe ka orèng sè negghoe' lalakon ana- bărna.

Mon sala sèttong bhăngsa nèko pon pènter, sè kalakon pas ampo bănnja' kawadjibhanna (tangghoenganna. sè kodhoe èoros (èlakonè).

Ma' polè orèng sè apangkat tèngghi sè ta' berră'ă tangghoenganna, sanaddjhăn orèng kènè', sarta korang kapènteranna , ghi' wadjib narèkaè lalakonna sè kèra andhaddhiaghi kaontongan bản kasalamettan ; nape polè Fodhoe atatolong mamadjhoe naghard. Dhaddhi èḍalem naghără tjara sẻ kasebbhoet bhoeroe, orèng sè ollè kahormatan, engghi aneko orèng sè tao ka hak ban kawadjibhanna, sarta si èdjhalannaghi noro' baramma kamasṭèanna.

Mon orèng nèko pon andi' tabi'at rokon, sarta sarodjoe' bi' reng bhǎrengnga, bhoeroe samporna oḍi'na."

Kalèboenna:„ Manabi ampon saka'into, tanto ontong ongghoe. Sadhǎdjă lalakon ladjhoe ghǎmpang."

Dhinèng sè èkaterroè orèng bannja' : tjokop se èteddha sareng sè èangghoej tor slamet ta' kakorangan pa-ponapa.

Mantrè-landbouw :Lă, ghănèko sè bi' boelă ènjamaè soghi. Ta' tjoma sè andi' pèssè aèboeăn, sè andi' bengko gheddhoeng bhǎghoes, otabă pakakas bånnja' malolo, sè ènjamaè soghi, anangèng maskè sè nèng mendăng èkakan ban èangghoej, sarta kowat mabăḍă sabhàrăng sè èkaterroè kalaban sapantessa, ghănèko pon èkennèng njamaè soghi , sokkor èkantè'è kasalamettan.Ghǎneko sabǎbbhǎ kan napè sè ètjarèta'aghi boelă ghellǎ' ko'abbhi èkennèng njamaè: èlmo kasoghian. Naghără sè èkotja'raddjhǎ nèko, bănnè sè bănnja' bengko gheddhoengnga, otabă MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateorèngnga bănnja' sè soghi, anangèng naghără sè èssèna padă ta' kakorangan ,ta' bănnja' kasossa'anna , ta' andi' atè kabătèr ; lă, ghǎnèko sè anjama naghără raddjhă .”

Kalèboenna: ,,Kadhi ponapa akkalla, sopadjă naghără ka’into-raddjha'ă?"

Mantrè-landbouw: „Rassa boelă taḍă' laèn djhălănna, kadjhăbhăna orèng saèssèna naghără kodhoe bhaghoes tèngka-polana, kodhoe te- ngatè sè negghoe' radjhekkèna, panḍa'na kodhoe tao bhab tèngkana orèng odi'.

Mon pon bărinto tanto naghără raddjhă, sabab sè ènjamaè naghără neko djhoe ta ' kompolla orèng bănnja', ta' engghi ?

Sanonto njata, djha' kasoghiăn nèko datengnga dări pangghăbăjăn. Anangèng pangghăbăjăn nèko ta' kèra ghellem adjhălăn terros, mon taḍă' sè èlakonana . Tjara tokang kadjoe, abǎ'na ta' kèra ngennèng aghăbăj lamarè, mon taḍă' kadjoena.

Saemponna lamarè ghǎnèko marè èlakonè (èkaghăbăj), tanto kodhoe èghibǎ ka bengkona orèng sè mellè, engghi anèko orèng sè parlo ngangghoej.

Orèng sè bhăngsa ngartè tanto padă tao, djhă'. laènna kodhoe mabada răng bhărăng sè èlakonana băn kodhoe pènter alako, kodhoe mabăḍă pakakassa băn kennengnganna alalakon, sopadjă ghǎmpang sè alalakon; băn polè kodhoe bădă kennengngan panaroanna (goedǎngnga) răng-bhărăng sè pon marè èlakonè, sarta. kodhoe andi' pakakas kaangghoej makèrèm răng-bhărăng ghella'.

Bbăb sè kasebbhoet nèko talèbăt èparloaghi bi' bhăngsa Erropa, tandhǎna: bănnja' kil-bingkil, pakakas ana-bărna, kapal apoj, seppoer, ettrèm băn èn- laènna. Dăng-goedăngnga tjè radjăna sarta kowat.

Kakowatanna alam dhăng-kaḍhăng èangghoej bi' orèng alalakon, opama: kakowatanna aèng, settoem, èlèstrik (¹); ghǎnèko ta'ghellem amboe alalakon , mon ta' karana èpaamboe orèng; molana ghǎsèk kongsè kakorangan răng- bhărăng sè kodhoe èlakonè. Mon è sèttong kennengngan kakorangan napè bhăi , sè parloka kennengngan ghăḍijă, tanto èsarè ka laèn kennengngan, maskè kalaban abhățè'è bănnja' ghi' tapaksa èbelli kèja.

Sarrèna răngbhărăng sè parlo ka orèng è rèsaarèna nèko asalla dări hasèl tana sè èpertè orèng, ' dhăddhi sakabbhinna orèng tjè' parlona andi' tana dhibi'. Pa' - sapa'a sè ta' andi', kodhoe njèwǎ ka rèng laèn.

Orèng sè andi' tana sarta èbhoektè dhibi', mon abă'na adjhoewǎl hasèlla tanana ghella', djhă' nèng kodhoe ngambri bălina kos-ongkossa lalakonna malolo, tapè kodhoe băḍă lebbina, mènangka dhaddhi sèwăna tanana, sabab djha' sènga abă'na ta'andi' tana dhibi', ta' boeroeng kodhoe njèwă, ta' engghi ?

(1) Electriciteit. MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateNapè sè ènjamaè bhănḍhă nèko, kalèboenna?" Kalèboenna : „ Rassa abdhina sè ènjamaè bhănḍhă ka'into pèssè sè kaangghoej adjhoewăl-belli răng bhărăng.”

Mantrè-landbouw: „Enten, ta ' nèng pèssè malolo; sè ènjamaè bhǎndhǎ nèko sanjatana: sakabbhiǎnna bhărăng sè kaangghoej njarè kaontongan, opama: pèssè, goeḍăng kennengnganna alalakon băn èn-laènna. Dhăddhi orèng sè adjhoewala badhăllă lalakonna kodhoe ènga' kalaban tètè , djhă' laènna bălina bhănḍhă, kodhoe bădă bhățèna. Panda', lè- ollèanna lalakon nèko, kodhoe tjokop dhǎddhi opana sè alalakon, sèwăna tana băn bhănḍhăna.

Kalèboenna! sarrèna boelă sè atjatja nèko pon abit, sarta pon lesso, napè polè sè ngèḍingngaghi ollè dhăddhi pon bănnja' sè bhoesen, dhăddhi bi' boelă èpaghaghă ghăn ḍinto bhăi ghalloe. Anangèng mon kèra bănnja' sè lèboer ngèḍingngaghi, è boelăn dǎteng boelă dă'ăntoa polè, nerrossaghiă."

Kalèboenna: „ Kaso'on, ka'into saèstona abdhi pandjhénnengngan ana' maghår sarè ghi' padă tjè' korangnga mèrengngaghi dhadhǎboen pandjhennengngan ka'into; anangèng sarrèèpon pandjhennengngan ampon katèngal kaso ongghoe, dhăddhi saè terrossaghi è boelăn dateng saos.'"

BHAB SÈ KAPÈNG TELL O'.

Katjatora ella' saboelăn dări kompolan sè adă', teppa' tangghål 15, bădjă pokol 5 asar, rèng-orèng maghăr- sarèna dhisa Bodjonglowa padă akompol è bengkona kalèboenna; sè palèng bănnja' orèng tanè, anangèng băḍă kèja tokang kadjoe, kemmasan, khănhighoeng, orèng adjhădjhoewal bản hăghăng. Kaparloanna rèng-orèng se akompol djărèja nèng terro ngèdingngaghiǎ pètodhoena Mantrè-landbouw bhab èlmo kasoghiăn. Ropana rèng-orèng dhisa djăḍijă tjè' sennengnga ngèdingngaghi tjarèta-tjarèta bhăb kamadjhoean, sè ètèmbhăng mèghoenaè ka orèng bănnja’.

Apa polè Mantrè-landbouw ghellǎ' lakar tjè' pènterra atjatja sarta tje' tjeṭṭana; ma' polè orèng sè pènter sè ta' ngartèa, maskè orèng sè bhoeḍhoe ijă bănnja' kèja ngartèna.

Padjhăt tjè' pantessa orèng odi' rèja lèboer ka bhab kamadjhoeăn. Doe sambi'ănna sapa sè ta' terro madjhoeă? Sapa sè ta' terro sennengnga oḍi'na ?

Orèng sè malarat oḍi'na rèja apa ta' sakeng dari kabhoedhoeǎnna?

Dhăddhi mon bădă orèng sè nodhoei djhălăn sè loros, apa patot ta' èèdingngaghi? Ta' saapa abiddha Mantrè-landbouw dǎteng, pas alalakon adjhălănnaghi ḍinessa. Samarèna pas bhoeroe nerrossaghi băboeroeghănna, bărijă: MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum template„,, Tjè' sennengnga atè boelá nangalè orèng sè akompol sanonto abănnja'an dări sè bilăn !"

Kaleboenna: „ Engghi, ka'into. Orèng sè dhimèn ta' noro' akompolan saamponna mèreng kabăr ḍări tja-kantjana, ropana tjè' kapèkkèranna. Mèlana padă marloaghi akompol mangkèn."

Mantrè-landbouw: 27 Dhoelat mon tjara ghănèko. Rassa boelă sakabbhiǎnna orèng pon paḍă tao, djhă' orèng oḍi' nèko wǎdjib andi' băbătek bhender (djhoedjhoer), ta' engghi? Bhoeroe salamet è dhoennja terros ka achèrat.

Djhi Doerrazǎk! napè artèna băbătek djhoedjhoer nèko?" Haddjhi Doerrazak: „Manabi noro' kètab sjara', orèng sè ènja maè djhoedjhoer ka'into, orèng sè ta' poron lètjèk, tor manabi èkapartjadjǎi orèng pas sadjănè ta' poron lètjèk.

Mantrè-landbouw: ,,Engghi, tjè bhenderră ongghoe djawabbhă dhika ghǎnèko, djhi, sabab ghănèko lakar djhimatta orèng njarè kasalamettan è dhoennja. Djhimat ghǎnèko sè bhakal maèlanga kata'-partjadjǎ'ănna orèng sèttong ka sèttongnga, tèbhăna pas nomboeaghi tabi'at karokonan.

Mon è sèttong dhisa otabă naghără orèngnga pon andi' bábătek djhoedjhoer, rassa boela è kennengngan ghădija ta' boeroeng raddjhă."

Kalèboenna: „ Lerres dhaboe pandjhennengngan ka'into, dhin Mantrè."

Mantrè- landbouw: 27 È boelăn ada' ghǎrowa boelă pon nerrangngaghi, djhă' sè masamporna pangorèpan nèko, taḍă' laèn kadjhăbhăna tatèngkan sè bhaghoes. Dhinèng băbătek djhoedjhoer nèko sarèna tatèngkan sè bhaghoes.

Anangèng sè kabănnja'an nèng tao ngotja' malolo, tjè' rangrangnga sè tao adjhălănnaghi.

Bănnja' orèng sè sala panjangka, tja’na djhălăn njarè radjhekkè nèko nèng kalaban adhăghăng (adjhoewăl) otabă nanokangè malolo, artèna ta' osa ngènga'è djhoedjhoer ta' djhoedjhoerră băbătek. Orèng se andi' panjangka bărinto neko tjè paranana salana .

Mon sèttong kompolan bånnja' elliddhǎ sè ta' djhoedjhoer, napè polè sambi èlambănè ta' teppa' tèngka-polana, tanto kompolan ghǎnèko ta' landjhăng omorra. Kalamon èḍălem sèttong naghără bănnja’ tokang tèpona băn bănnja’ malèngnga, tanto naghără ghǎnèko ta' boeroeng rosak.

Băn polè orèng sè ta' djhoedjhoer tatèngkanna nèko, tanto ta' kèra senneng odi'na. Engghi bhender dhăng-kaḍhăng băḍă orèng sè ta' teppa' tèngka polana, tapè salamet, sè kappra bhăngsa dhăghăng băn khăngsa kemmasan, anangèng kasalamettanna ghã nèko ta' kèra teptep saabiddhă, ta' boeroeng nemmo rossa èboeḍi arè.

Koddhi' na pèkkèr, opama băḍă orèng èkennèng tèpo bi' bhăngsa dhăghăng. polana aba'na bhoedhoe, abiddha abit ta' boeroeng MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templatepas ngartè. Bilă abă'na pon ngartè djha' èkennèng tèpo, tanto pas ta' endă le- mellè polè ka dhăghăng ghellǎ'.

So'è bănnja' èkennèng tèpo, tanto so'è bănnja' kèja orèng sè ta' endă' mellè ka aba'na; di boedina ta' boeroeng abă'na rogi .

Mongghoe è brik-pabbrik otabă è toko sè djă-radjă èkennèng kotja' ta' sanapè, sabab băbătek ta' djhoedjhoer ghǎnèko ta' dhoeli kataoan ka orèng bănnja'; anangèng mon para tokang, orèng adjhǎdjhoewăl (dhăghăng) otabă orèng tanè, mon abǎ'na atèngka sè ta' djhoedjhoer, tanto ghămpang kataoan ka orèng bănnja .

Oreng dhaghăng sè ampo -nèpoan, tanto langghănanna ghămpang taḍă'na , ta' kèra ghellem alebbi'i langghănanna dhaghăng sè laèn.

Tokang bǎroeng sè ampo ngorangè tèmbhăngan (ngètjo' tèmbhăngan) otabă malsoe dhăghăngan, orèng tanè sè ta' nepteppè djhăndjhina mon njerra'ana otangnga, tokang bǎto otabǎ tokang kadjoe sè ngètjo'an bǎkto, tanto di boedina ta' boeroeng kataoan kèja, tèbhăna pas ta' èkapartjadjăi orèng. Dhăddhi mon bărinto èkennèng kotja'aghi: batek djhoedjhoer maḍateng kaontongan, batek lètjèk maḍateng karogian. Molana dhika băn boelǎ kodhọe paḍă ènga djha se masamporna pangorèpan nèko tèngka pola sè bettje'. Sanonto boelă maènga'a ka dhika ko'abbhi , djhă' kaloppaè ngangghoej băbătek sè bettjè' ! Sè palèng parlo engghi anèko khadjhoedjhoerin bắn kabhidjhengngan. Bănnja ’ orèng èpastè khăn djheng sarta tadjem akkalla; orèng sè bărinto nèko anjama ontong radjă. Anangèng sanaddjhăn orèng nèko apangrasa ta' kaparengan bhab sè doe parkara bhoeroe, djhă' pang-ghămpang ladjhoe ngèlangngaghi pangarep otabă ta ' enda' alalakon, sabab sè kabǎnnja'an kapènterran băn kalakoan bettjè' nèko datengnga marghă dări kabhǎdjhengngan.

Dhăddhi sanonto njata, djhă' băḍă laèn djhălănna, kadjhăbhăna djhoedjhoer băn ngengghoenè polè adjhălănnaghi kabhădjhengngan.

Băn boelă sanaddjhăn boelă băn dhika ta' kaengghoenan kabhădjhengngan băn kapènterran , mon èpatarèk sè èstèjar, rassana ma' masè lètjèka, mon ta' napa'a ka sè èsaddjhă. Maskè orèng neko pènterra sakalè, mon ta' èkanțè'è kabhădjhengngan, ta' kèra bădă ghoenana.

Pandǎ' : kabhadjhengngan sè ngontongè ka manossa .

Molana bădă tja'-otja'an bărinto: Bhango'an long-polonga ramboe sokkor pas olle sakemboe, ètèmbhang bi se ghantjangta' njapo' bilis.

Orèng Èrropa nèko molana kabǎnnja'an ter-pènter, taḍă' laèn lantaranna nèng polana mertè ongghoe ka kabhǎdjhengngan. Monorèng Èrropa nèko mèkkèrè sala sèttong lalakon, mon ghi' ta' napa'a ka saddjhăna, maskè kongsèa apoloan taon ghi' terros bhăi èpèkkèrè. MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateKabără băḍă orèng Èrropa kasorang sè terro mateppa'a (masamporna'a) locomotief (seppoer), njopprè ghămpanga angghoejǎnna, sabab ghi' roe-bhoeroena bădă tao aghăbăj tjè' abhoeddha angghoejǎnna, sasat para' ta' èkennènga angghoej. Sè kèr-pèkkèran băn sè njarè akkal kongsè 15 taon abiddhă, bhoeroe katekkan ka saddjhǎna. Bărinto kabhǎdjhengnganna orèng Èrropa nèko!”

Kalèboenna asangghetten sambi akèpek:„ Eh, Ghoestè, băddhinna kantos saka'into kabhădjhengnganna orèng Erropa! Bă'ări' abdhina băḍă bhăb sè èpèkkèrè ; kantos saarè samalem ghi' ta' mangghi todjoe'na pèkkèr, abdhina pas bhoesen, kantos mangkèn ta' ènga'-kaènga'è polè."

Mantrè-landbouw:„Padjhat bărinto kapprana, boelă băn dhika neko bhǎngsa bhoesennan . Mongghoe ka bhăngsa Erropa bǎkto 15 taon nèko ghi' ta' anjama abit, sabăb bădă sèttong bhăb sè èpèkkèrè kongsè 30 taon."

Kalèboenna so'è bhănget pakèpekka:„ Masaallah!" Mantrè- landbouw:„ Para' sakabbhianna èlmo Erropa nèko taḍǎ' sè èkaollè kalaban dhădhăk- sakala, sè kabǎnnja'an ollèna apèkkèr apoloan taon . Dhăddhi sanonto tjè' terrangnga, djhă' kabhădjhengngan neko nomboeaghi kapènterran, ta' engghi? Molana bădă tja'-otja'an bărinto:„ Pa'-sapa'a sè' ta' njarè ta' kèra ollè; mon ta’ alalakon ta' kèra ollè ontong."

Orèng njarè radjhekkè nèko, laènna kodhoe bhădjheng, băḍă polè saratta, engghi anèko: pangghăbăjăn (lalakon) napèa bhăi, mon èkanțè'è atoran, tanto salamet.

Mon dhăghăng nèko rojal, wang-mowangan bădhållă, sarta ta' tao ka tong-ètongan, tantona ta' kèra abit padhăghăngnga. Bărinto kėja bhab lalakonna para tokang sè laèn. Sè parlo èkataoè kaaḍǎ', engghi anèko: ngèntong, karana tong-ètongan nèko sè palèng parlo ka sakabbhiǎnna orèng.

Tao tong-ètongan sè bhender nèko tamaso' ka atoran kèja. Ma' ollè dhoeli ngartè , boelă aberri'ă tjonto tokang kadjoe. Napè èḍinto bădă tokang kadjoe se pènter ngètong, kaleboenna?"

Kalèboenna : „ Bădă, ka' into, anjama ma'na Soema! Ghi' dhingèn ma'na Soema ka' into asakola kantos ollè certificaat. Saamponnèpon pas ngoli ka Tjèna tokang kadjoe, sè abhăḍhiă pakakas bengko. Samangkèn abă'na kaètong dhăddhi tokang kadjoe sè palèng pènter è dhisa ka'into, sabab onèng bhadhi mèdjă , lamare, tor saè bhădhiǎnna."

Mantrè-landbouw:„ Dhoelat! Sanonto boelă atjatja'a ghǎlloe bi'ma'na Soema, ghi! Sè laèn ngèdingngaghi bhai.

Mon dhika adjhoewal lamarè sè, seddheng radjana bijăsana padjoe sanapè, Ma?" Ma'na Soema: „Tokang Tjèna kapprana adjhoewăl f 12. Anangèng mongghoe ka abdhina, manabi kalerressan bhoeto ka pèssè somèlè nèng f 11,- èngghi èotjol saos." MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum template

Mantrè-landbouw:„ Anapè ma' dhăddhi nèng èotjol f 11,-?”· Ma'na Soema:„ Saka'into, ghoestè: kabellina kadjoe djhǎtè 1 M³ f 52,-. Kaangghoej aghăbăj lamarè rassa abdhina menḍăng 0,10 M³ f 5,20 Kabellina djhǎtè 0,10 M³ Kabellina dhempol, sekkroep , katkat, pako sareng kontjè „, 1 , Opana aghǎrăghădjhi sareng sè ngangko' kadjoena . ... 27 1.

Lakonanna kongsè marè, kapprana 5 arè. Koli è Tjèna saarè kapprana f 0,75. dhăddhi lèma arè 5 × f 0,75 ... 22 3,7,5 ghoengghoengnga ongkossa f 10,95 Manabi lamarè èdjhoewǎl f 12, - ollè bhățè f 1,05 ; manabi èotjol f 11, - tjoma ollè dherrebbhănna malolo , dhăddhi sarat ngoli ka Tjèna."

Mantrè-landbouw:„ó, mon bărinto ta' èkennèng panglo, kan bhăngsa boelǎ ko -lako rogi samanè. Maskè lamarèna nèng padjoe f 12 ,- pon apangrasa bhǎțè f 1,-ta' engghi?" Ma'na Soema:„ Engghi." Mantrè-landbouw:„ Napè ta' èpèkkèr, djha' kadjoe bhǎkalla ghella' dhăng- kaḍhăng băḍă sè djhoebă'? Engghi mon kadjoena ghǎnèko salosè, podjhoer, sabăb tjoma abi' 0,10 M³; anangèng mon´ teppa' ka kadjoe djhoebă, bărămma? Mangkana boelă atanja bărinto, sabab băloe' nèko dhăng-kaḍhăng maskè salosè lowarra, mon ta' podjhoer, pas teppa' ka kadjoe sè mopok èḍălem.

Dhăddhi, mon kateppatan ka kadjoe sè tjara ghănèko, rassa boelǎ kabellina kadjoena ta' kèra menḍăng f 5,20.

Mon mellè kadjoe arè nonto, pas èlakonè, ladjhoe èdjhoewǎl kalaban ghǎmpang, ollè dhăddhi ḍhă-pènḍhă sakone': Anangèng padjoena lamarè ghǎnèko kapprana ella' pan-bărămpan arè, kadhăng pan-bărămpan mènggoe ta' engghi?

Pèssè bhănḍhă nèko masțè bădă bhățèna (boedoe'na), sanaddjhǎna ta' kalaban ollèna aotang. Laèn dări ghǎnèko kennengngan palalakonanna kodhoe bădă sèwǎna. Kas-pakakas engghi bărinto kèja; bǎn polè tokang kadjoe nèko kodhoe madjăr pantjarè'an. Ghaneko kabbhi kodhoe kalowar dări bădhållă lalakon, ta' engghi?

Dhăddhi, mon tja'na boelă, maskè lamarèna ghella' padjoe f 12, ghi' ta' anjama ollè bhățè f1, ollè dhăddhi rogi. Molana rèng tongètongan nèko kodhoe èpatjè' teppa'na njopprè lalakonna ollèa bhǎțè, ma' ta' tjara tja'-otja'an: nèng ollè lakona malolo.

Panda'na, oreng dhaddhi tokang nèko laènna kodhoe tjattjèl alalakon, kodhoe pènter arèrèkennan ^[12]. Bănnè tokang bhăi, somèlè orèng tanè, dhăghăng, băliddjhă, kodhoe pènter kèja.

(2)

Arèrèkennan = akarèna'an . MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateGhănèko sababbha, mangkana tokang khăngsana boeli bân dhika bănnja' rogi mon ngala' bhoeroengan (tebbhǎsan); korang tadjhem mon na'-karèna'an.

Napè polè bhăngsa dhăghăng, tajè' parlona ongghoe pantèr nolès bản ngètong.

Bhăngsa Erropa, mon terro taoa bărămpa bhăţèna, bărămpa sewǎna kennengngan palalakonanna goeḍăng toko bân èn-laènna sè kodhoe èbădjări, paḍă èètong kakabbhi. Bhăb ghǎnèko, sopadjă ghǎmpanga lakonanna, taḍă' laèn akkalla, kadjhǎbhǎna aoboe boekoe tjatettanna pèssèna sè kalowar. Boekoe tjaṭettan ghǎnèko sataon sakalèan kodhoe etotop.

Orèng sè adjhădjhoewăl saabiddhǎ kodhoe andi' boekoe tjatettan, sè ènjamaè boekoe toko (dhăghăng). Boekoe ghănèko tjè' radjǎna ghoenana, sabăb:

1. nerrangngaghi răng khărăng sè èbelli bản edjboewăl;
2. kaangghoej ngataoè bănnja ’ sakonè’na răng khărăng otaba kasoghiǎnna tokona;
3. nerrangngaghi bănnja' sakonè'na tang - pèotang.

Kaènga'è! Mongghoe ka orèng sè negghoe' sala sèttong lalakon nèko ta' ollè sama sakalè bădă sala sèttong bhab sè ta' èkataoè. Sakabbhiǎnna pangghăbăjăn èḍălem lalakon ghǎnèko kodhoe teppa' djhălănna sarta paratoran, sè ghămpanga parèksa’anna. Mangkana boelă ngotja' bărinto, sabab orèng nèko dhăng- kaḍhăng bădă sè matè dhadhak sakala (ngerdjhǎt), dhăddhi sakabbhiǎnna lalakon kodhoe teppa' sarta atoran, njopprè ta' njossa'ana ka orèng sè marèksa otabǎ sè aghǎntè è laèn arèna.

Èḍǎlem boekoe oewèt (wet) pon kasebbhoet, djha' koeboekoe dhǎghăng nèko kodhoe teppa' sarta atoran, sabab djhǎ' sènga èboeḍi arè pas nemmo parkara, koe-boekoe ghǎnèko kennèng èkaghăbăj saksèna. Maskèa dhăghǎng kènè' sakalè, mon sè negghoe' boekoe (tjaṭettan) korang pènter sè ngèssè'è, tanto ta' kèra bhender (ta ' ètemmo karoanna). Orèng djhădjhoewăl è băroeng nèko kaètong dhăghăng kènè'. Nangèng orèng sè mokka' băroeng è tana Erropa, panegghoe'na lalakonna èpatjara sè adhăghăng radjă, engghi anèko: ngangghoej boekoe dhăghăng, aghăbăj rat-sorat bhab dhăghănganna, aghăbăj rèkning (rekening), kwitansi (kwitantie) băn èn-laènna.

Parandhinèng orèng sè adhăghăng radjă neko pon ètepteppaghi bi' oewèt, mastè ngangghoej boekoe doe matjem;

I. boekoe tjaṭettan rèn-arèn;

II. boekoe tjatettan taonan (balansboek).

Boekoe tjatettan rèn-arèn nèko èangghoej njațettè răng-bhărăng sè èbelli , sè èdjhoewal, orèng sè aotang, sè madjăr băn èn laènna; ghǎnèko pas èmaso'aghi kaḍălem boekoe balansboek sataon sakalean. Boekoe nèko ta' ètantoaghi bănnja'na, ollè ngangghoej MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templatedoewǎ'-tello mègghi', bărămma tja'na kaparloanna bhăi, sokkor bhender.

Boekoe tjatettan rèn- arèn nèko tjè' radjăna ghoenana; napè polè ka dhǎghăng radjă, maskè ka tokang baroeng engghi bănnja' ghoenana kèja, karana mon ta' ètjatettè, tanto bănnja' sè èkaloppaè. Kapprana sè ètolèsè èghăḍijă bhărăng sè èpaotang băn sè ollèna aotang.

Mon bhab ghănèko ta' ètjațettè sabbhăn arè bărămma ènga' samanè? Pon tantona akalèroan, naghi ka langghănanna lebbi otabǎ korang dari paotangnga. Bărămma kadhǎddhiǎnna dhăghăng sè mara ghǎnèko?

Sala aḍdhoena mon madjări tatjorok, lebbi dări otangnga. Napè ta' rogi mon tjara ghănèko'?

Bǎn polè kan dhăddhi dhăghăng neko kodhoe andi' boekoe tjatettan rèn-arèn, sopadjă taoa ka kalowar-maso'na pèssèna; èpabărămma otabă èbădjărraghi ka sapa pèssè sè èpakalowarmaso' ghǎnèko. Mon pamadjărră otabă panarèmana băḍă lebbina otabă băḍă korangnga, tanto ghămpang kataoan.

Ghaneko sabǎbbhă, kan dhăddhi bi' boelă èkotja' radjă ghoenana boekoe tjaṭettan ghella'. Amarghă ghănèko boelă ngarep, mandhår bhăngsa boelă lèboeră nèroè atoran ghellă'. Engghi bhender aghăbăjăn rèpot, anangèng karèpotan ghănèko ta' boeroeng njennengngaghi ka atèna dhibi' kèja, sabab sabhărăng lalakon teppa' sarta kalabǎn atoran, sala bhenḍerră ghămpang kataoan.

Bhăngsa Erropa nèko, laènna para dhăghăng băn para tokang, sakabbhiǎnna orèng sè pon ako-bengko, tjè' kapprana ngangghoej kasboek, kaparloanna nèng njopprè tao ka kalowar-maso'na pèssèna è rè- saarèna. Saboelăn sakalèan boekoe ghǎnèko ètotop, artèna sè ètarèma băn sè èpakalowar padă èghoengghoeng bi'dhibi'; sè èpakalowar pas ètjengklongngaghi (èkorangngaghi) ka sè ètarèma, njopprè ètemmoa kakarènna otabǎ kakoranganna.

Lè-ollèanna ètongan ghǎnèko pas ètjotjokkaghi ka kabăḍä'ănna.

Mon orèng nèko negghoe'ă lalakon, napèa bhăi, njopprè salametta, mastè tjè' ngartèna ghalloe ka sè èlakonana. Bhoeroe pas lakonè, anangèng kodhoe èkantè'è kabhădjhengngan, pènter adjhălănnaghi, leboer naro pèssè (biken sarta parèmpen, băn kodhoe pènter arèrèken. Băn polè sabhărăng sè èlakonana kodhoe pèkker ghalloe, djha' das-garoedoes, sabab pèkker nèko sè nèra'è atè).

Orèng tanè băn bhăngsa tokang engghi kodhoe bărinto kèja.

Anangeng bhab ghǎnèko ta' anjama samporna. Njopprè samporna'a ongghoe, orèng sè adjhălănnaghi pangghăbăjăn ghellă' kodhỏe apal ka sakabbhinna sè èlakonè; terros ka lalakon nè'kènè'na kodhoe èkataoè kabbhi.

Njopprè bărintoa, orèng sè adjhălănnaghi kodhoe alalakon sabhenderră, djha' nèng sokkor alako bhai; ban polè kodhoe bhadjheng tet-njaṭettè. MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateKadjhǎbhăna ètongan taḍă' sè ngennèng atatolong, kaangghoej ngataoè hasèlla lalakon , ontong otabă rogina, polè kaangghoej njarè akkal,sopadjă ngennènga aghǎntè'è karogian bhoeroe. Orèng alalakona nèko kodhoe èkarèna ghålloe ontong- rogina.

Djhălănna taḍă' laèn, nèng kodhoe kalabăn ètongan. Kandhina bădă orèng tjo-ngotjoa ka boelă otabǎ ka dhika, mon boelă otabă dhika pontaoètonganna, tanto ta' kèra kongsè tatèpo.

Mon orèng tanè pon andi' pangalèboer tet-njaṭettè lalakonna èḍălem boekoe, sarta pon pènter ngètong, tanto ta' kèra ghǎsèk nemmoan kasta èboedi.

Mangkana orèng tanè nèko bănnja' sè ollè ontong nèng sakonè',ta' laèn sabăbbhă, polana ghi' ta' pènter arèrèken. Orèng sè pon pènter ngètong tanto tao ra-ngèra kaontonganna. Opama abăʼnamelléa tegghǎl otabă sabăna orèng laèn, tanto tao ra-ngèra kèja.

È naghǎră ko'into nèko bănnja' orèng sè nèng terro mennanga dhibi' bhăi, molana adjhina sabă sabbhăn taon ta' pegghǎ'ongghǎ (so'è larang).

Orèng tanè nèko bănnja' sè ngèndjhăman pèssè èkabelli sabă otabǎ kebbhoen, klabǎn aboedoe'i sè tjè' berră'na ; molana kaontonganna sabă otabǎ kebbhoen ta' satèmbhăng bi' bănnja'na boedoe'na otangnga. Mon magghoen tjara ghǎnèko pon tantona orèng tanè ghella' malarat odi'na.

Tanḍhăna bănnja' orèng tanè sè asalla andi' sabă lowar,bit-abit pas dhăddhi bhǎrengnga orèng. Djhǎ' sakènga orèng tanèpon pènter ngetong,tanto pènter kèja nanèmbhăng: sabă sè tanana kadjǎl abhǎghoesan èperghi'i paḍi, napè enten. Sabăb băḍă sè mon èperghi'i padi ta' sanapè hasèlla, anangèng mon ètamennè ghi-bighi (palabidjhă), ngan-ghăngan otabă nèng ètamennè rebbhă malolo, pènḍhănan radjă. Orèng tanè sè pon tao ka pèkolèna rèng naro pèssè, tanto pènter nèmbhăng : kemma ango' pèssèna ghǎnèko èkabelli sabă, sopadjă ollèa lowar, otabǎ èkaghăbăj mabettjè' sabăna sè pon băḍă, njopprè so'a bhǎghoes,napè ango'an èangghoejà ngoddhi namen tatamennan laèn ?Orèng tanè nèko tjè' parlona andi' pèssè ro-taro, djhăng parloan bi' para tokang sè laèn. Engghi bhender para tokang nèko lanakkala parlo ngangghoej pèssè, anangèng ta' tjara orèng tanè,karana orèng tanè dhăng-kaḍhăng bănnja' aralla, sè ta' èkennèng sènglaè polè, opama : mosèm laèp, taradjă ghålloe angèn, bănnja'odjhăn, èkennèng panjakè' bhoeroen alas băn èn-laènna, sè andhăddhiaghi lantaran rosakka tatamennan.

Amarghǎ ghǎnèko orèng tanè sè landjhăng pèkkèranna, artèna:ènga' èboeḍi arèna, pèssè ro-tarona ghella' ta' ladjhoe èkabhănḍhă aperghi men-tamennan samatjem, tantona èpana-bărna, opama :namen padi, namen sabbhrăng otabǎ kentang, ngoboe djhoeko'băn èn-laènna. Kanḍhinna abă'na pas rogi sè aperghi paḍi, sapa MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templatetao mè'-amè' karogiănna ghǎnèko ollè ghantè dări kaontonganna sè ngoboe djhoeko' otabǎ sè laèn. Bărinto kèja sabhǎligghă. Panda', mon orèng tanè nèko pon tjokop èlmona, rassa boelă ma' masè pas ta ' ghǎsèka nemmo, aral.

Dhinèng akkalla njopprè bănnja'a pangataoan, kodhoe asakola. Dǎ'- aḍă'na asakola kènè' bhăi, akanța sakola dhisa otabă sakola kellas II, njopprè pènterra nolès, matja băn ngètong. Èboeḍi arè mon pon totok asakola èghăḍijă, olle maso' ka sakola laèn sè atèngghian, opama: sakola'an tanè.

Sarrèna sanonto Kandjeng Goepermèn pon aghăbăj sakola tanè, molana boelă băn dhika kabbhi kodhoe paḍă radjă sokkorraka Ghoestè Alla.

Rassa boelă orèng tanè nèko engghi ta'sanapè bhidhăna bi'dhăghăng, kodhoe padă ngangghoej boekoe tjaṭettan (kasboek).

Boekoe kasboek, sè ètjarèta'aghi boelă ghella', tjè' radjăna ghoenana kaangghoej ngataoè ontong-rogina lalakon; băn radjă kènè'na tang - pèotangnga.

Kalamon orèng sataon sakalean padă marloaghi aghăbăj settat, tjatettan ghoengghoengnga bhărăng di'-andi'na băn tang-otangnga tjara orèng dhăghăng, tanto abhǎghoesan, sanaddjhăn tèngka ghănèko ghi ta kappra.

Kalèboenna ! sanonto pon tje' malemma, boelă njo'ona paamètan ghalloe. Èboelăn dateng boelă njarèta'aghia doewa bhabsè parlo èkataoè orèng bănnja"."

——————

BHĂB SÈ KAPÈNG EMPA'

È boelăn datengnga teppa' è arè sè la ètantoaghi bi' kalèboenna, noro'soratta Mantrè landbouw, rèng- orèng maghår-sarèna la padă akompol polè.

Ta' saapa abidhă dări djărèja Mantrè landbouw raboe, pas adjhălănnaghi kawǎdjibhănna tjara sè la kalakon. Samarèna lalakon ḍinessa, pas mamalaè ka rèng-orèng dhisa bhăb djhălănna kasoghiǎn, dhaboena: „Sanonto sè èkadhoengngènga boelă băḍă doe ebbhab, engghi anèko: 1 . Aotang băn maotang. 2 . Assurantie (Assoeransi). Djhi Băkkri ! bărămma mon orèng aotang băn maotang nèko, napè bhaghoes ?"

Djhi Bakkri: 97„ Manabi pamangghi abdhina: Ta' saè, orèng bănnja' otangnga ka'into ta' kèra bhirăk pèkkèrra, sabab ta' peggha' èdjerdjer orèng nanaghi; dhăddhi kèngèng èkotja': rèbèkrèkong èkadi'-andi'. Orèng apaotang èngghi saka'into djhoeghăn, Elmo kasoghiǎn. Cèṭa'an:Right MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templatesabăb manabi ètadjăp orèng: tjalaka'. Mèlana dhăghăng ka'into bănnja' sè băngkroet."

Mantrè-landbouw: „Padjhăt bhender tja'na dhika ghǎnèko. Anangeng mongghoe ka bhăngsa dhăghăng otabă para tokang sè laèn, mon ta aotang băn maotang, tanto ta' ghellem adjhălăn dhăghǎnganna.

Molana, mongghoe ka rèng-orèng. sè lalakonna bărinto, ta'sanapè kata'-èsakanna, sokkor ta' sala sè adjhălănnaghi.

Napè polè mongghoe ka orèng apaotang, mon pas sala djhălănna, tanto rogi. Maḍḍhă opama'aghi ka tokang kadjoe.

Ḍǎ'-aḍǎ'na abă'na kodhoe ngarèna: sanapè kèrana abi'nakhăndha.

Mon pèssè otabǎ bhărăngnga ollèna aotang, tanto abǎ'nakodhoeaboedoe'i; boedoe'na pèssè ghǎnèko kodhoe èmaso'aghi ka bhăndhăna. Dhinèng monbhărăng bhoeroe èbădjări kontan, padjoenakodhoe satèmbhăng bi'bhănḍhăna, sarta èsèmboei bhățèna.

Anangeng mon bhărăngnga èpaotang, tanto bhǎțèna kodhoeèpabǎnnja'an; sèmboena bhǎțè nèko kodhoe èpasatèmbhàng bi'bhăţèna bhănḍhă saabiddhǎ èpaotang. Anangèng mon orèng sèaotang ghaneko ta' tanto baktona otabă ellat pamadjărră, tontoabǎ'na rogi dări bhabhățènna. Kandhina kongsè tje' abiddhă,bhănḍhăna noro' èlang, sabab mon bhănḍhǎ bhoeroe ollèna aotang,tanto abǎ'na mastè aboedoe'i. Napè polè mon orèng sè aotangghellǎ' pas terros ta' madjăr (agiḍeng) pon sadjanè ta' tao sèngotja'a boelă.

Lă, sè bărinto nèko dhăddhi karogianna orèng apaotang.Molana pa'- sapa'a sè terro djharna'a ka ontong-rogina lalakonna, sarta terro ta' mangmanga, mon lè-mellè otabă adjădjhoewătkodhoe kontan. Mon kèra tapaksa maotang, djha'aberri' tèmpobit-abit.

Bhăb se bărinto něko kodhoe èkaènga'è ghoe-ongghoe, sarta kodhoe padhaddhi bhandha se nomer sèttong mongghoe ka orèngse pon ako bengko, djha orèng lè- mellè otabă adjhadjhoewal něko bhăngo'an sè kontan.

Tjara sè pon èterrangngaghi ghella', orèng apaotang nèkobănnja' sè rogi. Kabănnja'an orèng ngako soghi polana bănnja'tang-paotangnga ka orèng laèn, nangèng orèng tjara ghǎnèkosanjatana mèskèn.

Bhăngsa dhăghăng sè lekket pèkkèrra tje'adjăgăna, abǎ'nasè ta' apaotanga bit- abit, kongsè abă'na dhăng-kadhăng mersènka orèng sè mellè kontan otabă èpamoḍă, engghi anèko èkorangè dări adjhina sè pon ètantoaghi, sarta atoranna sè ngorangè teptep saabiddhă, opama: 10 % otabă 15 %, artèna : bhărăng sè adjhi sadjhămpel, mon èbelli kontan tjoma èbăghi f 0,90 otabă f 0,85. MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateDhinèng akkal sẽ bărinto nèko mongghoe ka orèng sè mellè engghi anjama angontongè, sabăb ollè korang dări kamasțèanna; kakoranganna sè bhoeroe ghǎnèko dhåddhi kaontonganna dhăghǎngnga, mon bhǎrăngnga èpaotang.

Ghǎnèko sabǎbbhǎ kan boelă ngotja': bhăngo'an mellèa kontan. Sè palèng bhaghoes mon orèng nèko adhăghănga otabă alalakona napè bhăi, abhănḍhă anḍi' dhibi'. Maskè nèng sakonè' ta' èkanapè, karana èboeḍi arè ta' boeroeng ollè radjă, marghă dări bhǎțèna.

Kandhina ta' ngennèng sè tjara'a ghănèko engghi ta' èkanapè kėja maskè aotang, tjoma mon aotanga kodhoe ka orèng sè tjè'-bettjè', artèna : djhă' aotangan ka orèng ngala'an boedoe bănnja'. Dhinèng paotangan sè palèng bhăghoes engghi anèko è ebbăng (bank). Napè è kotta sanonto ta' pon bănnja' ebbăng, opama : ebbǎng pardjadji sè èbhanto Kandjeng Goepermèn, ebbăng partikellir, akanța : Escompto, Javasche bank băn èn-laènna.

Rèntenna aotang ka ebbăng nèko tjè' moḍăna mon èbhănḍhing bi' rèntenna orèng aotang ka bhangsa boelă dhibi', ka Tjèna otabǎ ka Arab sè ngala'an boedoe'; sèla tèmpona abak abit, pardjhǎndjhiǎnna dhammang.

Sanonto boelă nerrangngaghiă bhab assurantie (assoeransi). Napè dhika pon ngartè ka atoranna assurantie nèko, kalèboenna?"

Kaleboenna : „ Salerressèpon abdhina ghi' ta' patè ngartè ongghoe, tjoma mèreng sakopèngan saos, engghi ka'into:assurantie djiwă; anangeng parkara djhălănna abdhina ghi' ta' onèng sakalè."

Mantrè-landbouw : „ Enggi . È naghără dinto assurantie nèko ghi' bhoeroe bădă doe matjem: assurantie katonon ban assurantie djiwa. E ta-koṭṭa pon bănnja' bhăngsa boelă, napè polè bhăngsa pardjadjina, sè pon maso' assurantie."

Kalèboenna : „Kadhi ponapa atoranna assurantie ka'into, dhin Mantrè?"

Mantrè-landbouw : „Tjè' bhaghoessa. Maddha, ghi, boelă sanonto njarèta'aghiǎ bhab assurantie katonon!

Pa'-sapa'a sè maso'a assurantie ghănèko kodhoe abălă ka aginna (agent); sè kabănnja'an enneng è koṭṭa; bădă' agin Rotterdam, Amsterdam băn èn laènna .”

Kalèboenna : „Ponapa artèèpon Rotterdam ka'into?"

Mantrè-landbouw : „Ghănèko njamana assurantiena, sabab tongsèttongnga assurantie neko padă bădă njamana bi'-dhibi'. Dhinèng kapparana noro' njamana naghără sè èkennengngè.”

Kalèboenna : „ Tja'na abdhina mè' atoranna Kandjeng Goepermèn."

Mantrè-landbouw : „Bănnè, sabab assurantie nèko kompolan, anangeng kalabán èdhina Kandjeng Goepermèn, sarta mon bădă dă'-gariddoe'na mastè Kandjeng Goepermèn sè ngoros."

Kaleboenna : Èngghi."

Mantrè-landbouw : „Mon orèng sè maso'a assurantie nèko pon MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templatemarè abălă ka aginna otabă pangorossa, bengkona pas éparèksa, ètaksèr adjhina băn kas-pakakassa. Samarèna ghǎnèko pas ètanja'aghi: „Sanapè mènta'a ghantè, mon bengkona katonon?

Mon abă'na mènta f 1000, sarta taksèranna ghella ' pata saghǎnèko kèja, pas ètarèma maso', sarta èberri'i sorat katerrangan sè anjama polis, mènangka dhaddhi pèkoko, djhă' aba'na bhender pon maso' assurantie ghellǎ'.

Edalem polis bhoeroe èsebbhoettaghi: sanapè aba'na kodhoe madjăr parimi (premie) sabbhăn boelăn, băn djhả’bhăkal ollea ghǎntè pèssè f 1000, mon bengkona katonon; pardjhăndjhiăn laènna engghi èsebbhoettaghi kèja."

Kaleboenna : „Ponapa sè ènjamaè parimi ka'into?"

Mantrè-landbouw: „Sè ènjamaè parimi nèko pèssè tjètjèlan sè kodhoe badjar sabbhăn boelän, sabab sakabbhianna orèng sè maso' assurantie nèko mastè madjăr parimi." Kalèboenna : „Saponapa abittèpon madjăr parimi ka'into?”

Mantrè-landbouw: „Saabiddhă maso' assurantie mastè madjăr bhăi."

Kalèboenna: „Bilăèpon pèssèna sè èpabăliă?”

Mantrè-landbouw: „Pèssè ghănèko ta' èkennèng arep bălina; kadjhǎbhăna bengkona ghella' katonon, bhoeroe pas narèma boennek f 1000, mènangka tè-ghantèna sè kotonon."

Kalèboenna : „Manabi adjhina bengko sareng răng-bhărăng sè èmaso'aghi assurantie ghella' langkong f 1000. kadhi ponapa?"

Mantrè-landbouw : „Ollè kèja èmaso'aghi doewa', tello èboe ropėja, tapè parimina mastè aradjǎ'ăn."

Kalèboenna : „Dhăddhi manabi bengko sè èmaso'aghi assurantie ka'into ta' katonon, pèssè panjètjèlanna ta' kèngèng èarep bălina polè."

Mantrè- landbouw : „Enten."

Kalèboenna : „Manabi saka'into apodjhoerán sè katonon. Bhǎngo'an obbhǎr saos."

Mantre-landbouw : „Engghi mon sè anḍi' assurantie lola, sabǎb sabelloenna èbădjări, masțè èoros ghalloe lantaranna sè katonon. Kandhina pas ètemmo, djha' lantranna sè katonon karana èsangadjă, ta' kèra èbădjări."

Kalèboenna : „Ponapa kerana orèng sè andi' assurantie ghella' ta' lètjèk? Pasèra onèng, manabi bengko sè èmaso’aghi assurantie katonon, pas ta' èghǎntè'è. .Manabi saka'into, tanto orèng sè maso' assurantie rogi, sabbhăn boelăn madjăr parimi."

Mantrè-landbouw : „Ah, ta' kèra ladjhoe tjara ghănèko. Napè dhika ta' ènga' otja' boelă sè boelăn aḍă' ghărowa, djhǎ' orèng nèko, sopadjă salametta lalakonna, ta' ollè alètjèkè djhăndjhina? Mongghoe ka bhăngsa Erropa bhab ghănèko ètè atè ongghoe. Mon orèng sè andi' assurantie ghella' ta' nepteppè djhăndjhina, tanto ta' kèra băḍă orèng enda' maso' assurantie ka abă'na." MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateKalèboenna: „Engghi lerres dhǎboe pandjhennengngan ka’into, ta' kadhi bhängsa ka'into, kabănnja'an salèng tèpo saos."

Mantrè-landbouw: „Kan mangkana bhăngsa boelă ta' dhoeli madjhoe, engghi polana tjara ghǎnèko. Orèng aotang, sè parlo èkabhǎndhǎ'ă lalakonna,engghi bănnja' sè pas ta' madjăr. Dhăddhi mon éboeḍi arè terro njarèa djhăm- èndjhăman polè sè èkabhănḍhǎ'ǎ pon tantona ta' kèra bădă orèng aberri', sabab pon kataoan, djhǎ' dhăddhi tokang tadjǎp.

Koddhi maḍḍhǎ tèmbhăng kadjhoedjhoerănna bhăngsa Èrropa. Orèng messen răng-bhărăng dări sala sèttong toko è naghără Bălăndhǎ opama djhin-adjhin f 100; orèng sè messen ghi' ta'sarmo ka towan tokona, nèng tao ka njamana malolo; pèssèna f 100 epakèrèm. Saemponna napa’ka băktona, tanto răng phảrăng sè èpessen ghella’dặteng, sarta tada’karosakan otaba ka koranganna băn ta' abit bǎktona.

Bărinto kadjhoedjhoerǎnna bhängsa Èrropa. Molana bănnja' orèng sè kentjeng lè-mellè ka abă'na."

Kalèboenna: „Saopama abdhina ghi' bhoeroe sataon sè maso' assurantie, mangka pas kalèr, katonon, kèngèng ghantè saponapa?"

Mantrè-landbouw: „Maskè ghi' bhoeroe ollè doewă', tello boelăn, maste ollè ghăntè f 1000.”

Kalèboenna: „Manabi kadhi ka'into podjhoer sè katonon."

Mantrè-landbouw: „Padjhát engghi; anangèng sè andi' assurantie ontong keja, engghi anèko dări orèng sè ta' katonon."

Kalèboenna: „Ongghoe parimi lăn-saboelănna ka'into bha' radjǎ'ǎ?"

Mantrè-landbouw: „Enten, mon ta' kalèroa boelă; mon orèng sè maso' assurantie ngarep ghantè f 1000 nèko, èḍalem lăn-saboelănna tjoma madjăr f 2,50 (sarènggit).

Rassa boelă, laènna dhammang bădjărănna, pas ta' andi' kakabătèran pè-napè, maskè teppa'na nèmor kara sakalè.

Kaleboenna: „Engghi. Manabi abdhina ta' hèlap, dhimèn è Băndoeng bănnja' bengko katonon, tor sè katonon, ka’into ampon padă èmaso’aghi assurantie. Rassana ma' masè katonona tengngettan ka'into ."

Mantrè-landbouw: „Lă, ghǎnèko marghana bhǎngsa boelă kan ta' ghellem bădă madjhoena; djha' rèng sè kabǎnnja'an ghi' ta' andi' atè djhoedjhoer; băbătekka nèng lèboer salèng tèpo, salèng tjokotjo. Amarghă ghǎnèko sanontona bhăngsa boelă sè anḍi' bengko kadjoe ta' ollè maso' assurantie katonon; somèlèa se pon maso' èpakalowar.

Sakeng palangnga bhadhăn, boelă pon maso' assurantie ollè sataon abiddha, o-tao pas èpakalowar, polana èkennèng tampèjasanna orèng sè ta' djhoedjhoer kalakoanna.

Kan mangkana bhab neko bi' boelă ètjarèta'aghi, mandhårMèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum template

mandhår eboeḍi arè bhăngsa boelă ma' ollè tao aghăbăj atoran tjara ghellă', mon pon băḍă panontonna sè ngartè.

Otaba mon boela bắn dhika pon aoba ăn adhăt, engghi anèko marè sè lètjèkan, ollè dhăddhi bhăngsa Erropa pas enda' narèma boelă băn dhika polè maso' assurantie ghella'. Assurantie nèko djhoe ta' tjè' radjana ghoenana, ta'engghi? Dhinèng kaparloanna:

I. orèng sè katonon bengkona nèko ta' terros anjama njandhăng tjalaka', sabab pas ollè ghǎntè. Dătengnga katjalaka’an, ta' asomadjă ta' engghi!

II. sanaddjhăn bengkona ta' katonona sakalè, orèng sè anḍi' ta' arassa kabǎtèr, njaman tedoeng, sarta ta' tako' sè adhina'aghi bengkona băn èn lainna.

Napè pole assurantie djiwă, sakabbhiănna orèng tjè' parlona maso'.”

Kalèboenna: „Kadhi ponapa atorannèpon?"

Mantrè-landbouw: „Bărinto atoranna. Orèng sè maso’a assurantie kodhoe èparèksa bhădhănna ghålloe bi' doekter, ma' ètemmo djhǎ' sèhat otabă enten. Orèng sè èparèksa doekter nèko ta'osa madjăr ongkos, sabab mastè èbădjări bi' sè andi' assurantie.

Mon pon ollè katerrangan dări doekter, djha' bhadhănna sehat, bhoeroe ètarèma maso' assurantie.

Parandhinèng atoranna tjara atoranna assurantie katonon kèja, engghi anèko kodhoe madjăr parimi sabbhăn boelăn. Radjă-kènè’na parimina noro' radjǎ-kènè'na pèssè sè èbădjărraghiă ka orèng sè maso' assurantie mon abă'na matè, sarta noro' abit sakeddjhǎ'na sè madjăr parimi. Orèng sè maso'a assurantie ghella' ollè mamèlèna: sè f 500, sè f 1000, sè f 2000 otabă lebbi. Mon abǎ'na mènta sè f 500, èboedi arè mon pas matè, ahliwărissa pas ollè pèssè f 500 dări assurantie. Saopama mènta sè f 1000, engghi ollè saghǎnèko.

Abit-sakeddjhă'na pardjhăndjhiăn madjăr parimi nèko noro' towa-ngoḍăna (omorra) orèng sè maso'a assurantie.

Mon ghi' aomor 11 kongsè 19 taon, ollè tempo 20 kongsè 30 taon. Anangeng mon orèng sè maso'a assurantie pon towa, palèng bánnja' nèng ollè 10 taon.

Mon tempona abit, tanto parimi èdalem lăn-saboelănna sakonè.” Kalèboenna: „Saponapa parimina?”

Mantrè-landbouw: ,Parkara atoranna bădjarăn nèko băḍă tarippa boelă ta' apal, anangèng rassa boelǎ ta' sanapè.

Mon orèng maso' assurantie f 1000, abbiddhă dălem 10 taon, èdǎlem lăn-saboelănna parimina palèng bănnja' tjoma f 8. Opama bǎktona (abiddha se wădjib madjar parimi) 20 taon, parimina nèng 4 ropèja. Molana orèng maso' assurantie nèko bhăngo'an dări ghi' ngodana, njopprè modă'à parimina."

Kaleboenna: “Manabi maso' sè f 2000 saponapa parimina?” MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateMantre-landbouw: ,,Mon maso' sè f 2000, bădjărănna palè' doewǎ", dhăddhi f 16; mon maso' sè f 3000, bădjărănna palè' tello'."

Kalèboenna:,,Manabi orèng maso' sè 10 taon, mangka saamponnèpon 10 taon ghi' ta' matè, kadhi ponapa?"

Mantrè-landbouw: „Pas èpabăli ka orèngnga (sè maso' assurantie). Dhaddhi pèssè băliăn ghắnèko èkennèng kabelli kakan băn angghoej bilă abă' pon towa otabă pon roghoe, ta' kellar alalakon polè. Napè ta' senneng mon bărinto?"

Kalèboenna: „Saopama ghi' ta' napa' 10 taon, mangka pas matè kadhi ponapa?"

Mantrè-landbouw: „Engghi èbăghi ka ahliwărissa. Ma' polè pon ollè 2-3 taon abiddhă, maskè ghi' bhoeroe ollè 2-3 boelăn, ahliwărissa masțè ollè f 1000, ta' èkorangè dhăddhiă saessèn; dhăddhi băḍă sè èdhina ka sè oḍi'."

Kalèboenna: „Manabi kadhi ka'into tjè' saèna ongghoe."

Mantrè-landbouw: „Padjhăt engghi. Molana sakabbhiǎnna orèng parlo maso' assurantie.

Napè polè assurantie djiwă neko taḍă' lalodjăna, ta ' tjara assurantie katonon. Kandhina orèng sè maso' assuranstie djiwă ghi' bhoeroe ollè 2-3 taon, pas ta' kellar nerrossaghi madjăr parimina, pèssèna sè pon maso' ollè èpènta bălina, sarta sabbhăn taon ollè rètenna.

Pya, panḍă' bhăngsa Èrropa nèko padjhăt tjè' pènterra ongghoe njarè kasalamettan otabă kasennengnganana oḍi'na.

Pèkkèrra landjhăng, ta' nèng ngaènga'è kaparloan sanonto malolo, nangeng maste sambi mèkkèrè kaparloan èboeḍi arè. Sarta polè ta' nèng mèkkèrè kaparloanna dhibi malolo, maske bhab oḍina ana'-binèna, mon pon èdhina matè, engghi èpèkkèrè ghoe-ongghoe.

Bhidhǎ bi' bhăngsa boelă băn dhika; bănnja' orèng sè senneng odi'na, anangèng mon pon matè, sè èdhina pas malarat.

Radjina para pardjadji se ollè pansijoen dari Kandjeng Goepermèn nèng mon kabhenḍerrån pottra băn bădjăna Kandjeng Bhoepatè malolo; sè bănnè tanto odi' malarat, mon sakenga ta' andi'ă dhoennja dhibi'.

Napè polè mongghoe ka sè ta' andi' pangkat, doe sapa sè aberri'ă pèssè pansijoen.

Mon bărinto bărămma marèna? Rassa boelă taḍă' laèn saratta, kadjhǎbhǎna boelă băn dhika nèko kodhoe tao ka ka'- èngko'na orèng oḍi', njopprè salametta saahèr-ahèrra.

Mon pon pènter bhab ghǎnèko, tanto pas tao, djhǎ' sanjatana ta' nèng orèng sè apangkat malolo sè patot ollè pèssè pansijoen, maskè orèng sè ta' apangkat engghi kodhoe ollè kèja.

Băn polè abhăngo'an atarèka'a dhibi' ètèmbhăng bi' ètarèkaè orèng laèn.

Parandhinèng djhălănna, laènna assurantie, sanonto Kandjeng Goepermèn pon aparèng postspaarbank ka sakabbhiänna orèng, MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templatekalellan naro (matoro') pèssèna èghăḍijă; dhinèng kennengnganna è kantor eppos ^[13]; taḍă' malaratta orèng sè naro djhǎ' mènta'a bălina pèssèna, sarta èghăḍijă tadă' bhabhǎdjăna sakalè. Laèn dări ghǎnèko è ta-kotta sanontona pon bănnja' kantor ebbăng.

Dhăddhi sanonto boelă băn dhika nèng karè narona malolo, sabǎb djhălănna pon ta' rang-korang.

Dhinèng matoro’ pèssè è ebbăng nèko abhaghoesan băn sè ètaro dhibi' è bengko, sabab ta' tako' èkètjo'a malèng, ta' tako' katonona, tjoma kodhoe ghellem malesso bhǎdhăn sakone', tjara tja'-otja'an: Pa'-sapa'a sè terro torona, kodhoe ongghă ghalloe.

Laènna assurantie katonon bån assurantie djiwă, è tana Èrropa bănnja' assurantie sè tjè' bhaghoessă ètèroè boelă băn dhika.

Kalèboenna! empon èamboeaghiă ghăn dinto bhăi.

Anangeng maskè nèng sabărinto, sokkor èèstoaghi klabǎn ghoeongghoe atè, sarta èdjhălănnaghi klabăn teppa', lètjèk mon njama tadă'ă ghoenana. MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum template

judul tabel

nol	nama	tes
Contoh	Contoh	Contoh
Contoh	Contoh	Contoh
Contoh	Contoh	Contoh
Contoh	Contoh	Contoh
Contoh	Contoh	Contoh
Contoh	Contoh	Contoh
Contoh	Contoh	Contoh
Contoh	Contoh	Contoh

MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateNo.

2.

17

NGASO'AGHI BHĂRĂNG.

SASTRAATMADJĂ MAS

Èbădjări

BOEKOENA TOKANG TJONTO KADJOE KAANGGHOEJ KA LANGGHANANNA SÈ

Madjär

1919 Maart 10 Juni

Decem 31. Karena otang anjar 42

28 55

27 50

15 f ,, 29

05 71 f

1919 1 taon Jan. Kakarènna 1918. djhǎtè M². 5 kadjoe Papan Febr 5.

tettan.

Juli njamplong kadjoe 2 è22 pettè kaghăbăjă tjanoro' tjamporan Kadjoe Oct. 15

1920 otang taon 1919 1f Jan. Kakarrenna 55 28

10

590

,,

19

15 20 f

Otang

•

35

05 71 f MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum template23

35

27

27

122

Februari

Bǎnnja '.

na

36 1919 Kakarènna pèssè e 15485 f .è kkas

ekkas pèssè If .Kakarènna Jan. 25 Dări Pa R ' oekijǎ 1110 "" "" sè Padjoena toko bhărăng èpaotang 3250 "" toko sè Padjoena bhǎrăng " 5723 èdjhoewal kontan " D towan Antra 3ări 5 " Băhmit towan Dări 425 Dări Hwan Hon Nio 945 "" sè d 'Pèssè ări .èkala bank 100 ètaro Rèntenna sè pèssè f00 .,d % 3 arè 10 álem 17 " rosak bhărăng sè Padjoena g 14/20 .èoeḍăng " Bărijă saterrossa tolès è bănnja'na boekoe dǎlem kongsè pèssè ètarèma sè matèna boelăn 500 "" 759 f 15

ètarèma Sè

1919

31

10

1225

5

4 4

3

3

2

1919

Kakarènna

Saterrossa

Bǎnnja '. na

759 15 f

15 7 f 59

154/85

Èbădjǎrragh i N Pa orsèja 'ka .f Ongkos ana dălem -bărna sa315 1475 Bălăndjhǎ b è."engko samènggoe 523 "" 75 "" Nebbhoes bhărăng ghăghǎdhin h ypotheek n ),( gangpardjhǎndjh sorat ghoej i300 ngangghoej (ta ” pessè ).ăn 17 200 ""

èpakalowar Sè

kli -. oli Opana Etar og è bban .e

mèn ggoe .

KASBOEK TJONTO

22

59

"

Jan.

No. 3

43 MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateNo. 4.

Bengko pakarangan bǎn na Pèssè sè ètaro ebbăng è toko Goedăng bản khărăng Adjhina toko răng kodhoe( Matjemma bhǎrăng èterrangnga ghi). ghăn sèttong Răng étaro sè)( idem khărăng Adjhina sakabbhiăn pakakas na

44

andina toko khărăng Răng

TJONTONA. BALANSSTAAT

0 Ghaghaḍhin hypotheek).( 100f bărna ana50. Otang 500 40030 || Bhăn ha 22

25 420

350

800 50

600-

22

,'

22

5 40715f

toko Otangnga

500 f

250 27 55 3321

55 4071 f MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum template

BHĂB SÈ KAPÈNG LÈMA' (1)

Băb njarè kasoghiăn.

Èdalem sorat boelănan ,, Soeloeh Kemadjoean" Januari, Februari 1914 bădã karangan sosobălăn (băn djăwăbbha), maksotta tjara è băbă panèka.

Partanja'an .

Djǎwǎb.

Arapa bhăngsa Èrropa, sè enneng è tana Hindijă dinna' ma' bănnja' sè soghi ? Apa bǎ'na tao sabăbbhă : bhăngsa Tjèna è tana Hindijă ma' dhăddhi bănnja' sè soghi ? Apa sabǎbbhǎ bhăngsa Arab è tana Hindijă dinna' ma' ghisoghi? Apa ba'na ngèding bertana karon Carnegie ? Arapa abǎ'na ma' tjè' soghina ?

Polana dhoe-kodhoe ongghoe, ta' tako' ngondhoeri tana panompa'anna dărăna. Marghă abă❜na ngondhoeri panompa'anna ḍărăna . Sabǎb abă❜na enneng è tana Hindija, ta' enneng è tana Arab .

Polana enneng è tana mantja, ta' enneng è naghărăna dhibi' .

Mon bǎ'na terro soghiǎ ongghoe, mara tèroè băbătekka bhăngsa Erropa, Tjèna, Arab băn Carnegie, sarta kodhoe ngondhoeri polo Djhăbă ! Elowaranna tana Djhăbă ghi ' tjè' bănnja'na tana sè èkennèng men-tamennè, apoloan djoeta bhǎoe , sè rep- ngarep ḍatengnga bǎ'na.

Mon noro' maksotta tjarèta sè èattas bhoeroe, orèng Djhăbă bǎn Madhoeră sè terro soghiǎ kodhoe andhoen ka tana sabbhrăng, opama : Somattra, Bornèjo, Sèlèbes băn èn- laènna .

Anangèng mon tja'na kaoelă ta' parlo andhoen ka tana sabbhrăng, sokkor dhoe-kodhoe sarta bhădjheng alalakon, ponapa polè djhoedjhoer ; sabăb maskè andhoena ka kontjo'na onḍem sakalè, mon orèng ta' ngengghoenè sarat sè tello matjem bhoeroe, ta'kèra ghellem katekkan ka saddjhăna.

Laèn ḍări panèka orèng kodhoe pènter njarè lalakon sè maghǎmpang ollèna pèssè, sarta kodhoe parèmpen, djhă' lè- sakalè wang-mowang ; ponapa polè pènter ngator bhăb kalowar-maso'na pèssè; sè palèng parlo sè èkakan ban èkatatèngkan rèn- arènna.

Bhăngsa Tjèna otabă Arab sè ollè hasèl sadjhămpel saarè , sè èteḍdha nèng saparapatta, palèng bănnja' saparona..

(¹)

Boe-èmboe dări sè njalèn . MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateAnangeng bhängsa kaoelă orèng Djhăbă băn Madhoeră ghi' ta' dhoeggă nèroè tèngka angghǎpanèka; anḍi' bădhăl sadjhămpel, saarè sè èteḍḍhă palèng sakonè' saparona otabă tello parapatta; la-mala mon sala adḍhoena kongsè èpataḍă' sadhădjă otabǎ èlambănè aotang.

Orèng sè abǎtek tjara paèka malarat sè ghellemma soghi tjara sapangaterrona. Lekkas djhoeghan soghi; tapè . . . . . . . soghi otang.

Tjèna sè adjhădjhoewălăn katjang golèng (oto' sangngar), maskè pon dhǎddhi Tjèna kalontong, ta' endă' ladjhoe neng-masenneng, alalakon sè dhammang, masțè dhăghănganna ghi' èghindhoeng otabǎ èpèkol dhibi', sabab manabi bhățèna dhăghănganna ghi' sakone', arassa èman sè makalowara dherrebbhăn ka orèng sè èsoro mèkol, karana pas ngorangè kaontonganna sè sakonè' ghellǎ'.

Bhǎ' bilă bhăngsa Djhăbă băn Madhoeră sè tjara'a panèka?! Kapprana orèng tanè sè ollè kaontongan abăk bănnja', pas matodoes sè negghoe'ă dhănanganna landoe' otabă mèkola paḍi tjara ri'-bări'na. Salebbar ghoej-angghoejja ladjhoe èkèpattaghi èpadjhǎoe, pas aobă asampèr otabă asarong, ngator lalantjor. Kalambhi bălătjoe otabǎ kèper polèng sè èangghoej ri'-bări'na, sè ngangghoej pas ta' èpakaton ka orèng, marghǎ katopoan kalambhi lèna potongan. Tanangnga sè toman negghoe'ăn tjameṭṭèna sapè otabǎ kerbhoej, pas aobă negghoe' samamboe karèt (karwats). Sè poron nedḍhă nasè' tjempa otabă sella djhaghoeng adjhoeko' kendoej otabǎ dhoekḍhoek, pas aobă ka nasè' ghilingan, adjhoeko' dhăghing otabǎ tjola.

Laèn dări sè kasebbhoet kaoelă ampon onèng atjatja bi' Tjèna sè abăk soghi, bhab tjara sè èattas bhoeroe. Otja'na Tjèna ghăpanèka sè lo-parlo, laènna tjara èattas, tjara èbàbă panèka. Bhǎgsa Tjèna manabi ollè ontong dări dhăghănganna sè abǎk kènè', pèssèna ta' ladjhoe ètaro è ḍhă- băḍḍhăna, kapprana ladjhoe èpadjhălăn djhoeghăn, èangghoej maradjă dhăghănganna, njopprè èboeḍi arè ollèa ontong aradja'ăn dări sè ri'-bări'na. Lamala manabi aba'na andi' bhărăng sè abăk larang, tarkaḍhăng ladjhoe èdjhoewăl. Pèssè padjoena èkalambăn mellè dhăghănganna sakalè. Amarghă dări bhab sè doe parkara bhoeroe băn sè ampon kasebbhoet eaḍă', tokona bhăngsa Tjèna katon lekkas radjă. Dhinèng manabi dhăghănganna ampon radjă ongghoe, bhoeroe mellè polè răng-bhărăng tjara sè èdjhoewal ghella', la-mala èorokè sakadhǎrră.

Anangeng bhǎngsa kaoelă ghi' ta' poron atèngka sapanèka; maskè abǎ na nèng ollè ontong sakonè', pèssèna laènna èteḍḍhă talèbăt bănnja', sala-aḍdhoena pas èpatèḍoeng, èngghi panèka èkali-belli bhărăng sè ta' èkennèng kala' kaontonganna, opama: èkabelli pakakas bengko sè ghoes-bhaghoes, bhărăng. emmas ènten, MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum template

bengko sareng èn-laènna. Molana dhăghănganna pagghoen, ta' akalèdjhǎ' saabit-abiddhă, sabab lakar ta' èsèmboe. Maskè anḍi'á răng khărăng sẽ abăk larang, ponapa polè khărăng sangkolan sè èkennèng kabăn-lamban maradja dhăghănganna, ta' endǎ' adjhoewăl, la-mala so'è èman- kaèmanè, sabăb tja'èpon pangrasana: bhărăng sangkolan panèka njelleppè. Dhăddhi, manabi răng bhǎrăng sangkolanna èdjhoewăl, tanto narapasè ka dhăghănganna, ta' mabherkat, polana ètjapo' tolana băbădjăna.

Sopadjă njata'a bhidhăna bhăngsa Tjèna sareng bhăngsa kaoelă, torè nètènè Tjèna sè adjhoewălăn oto' sangngar sareng orèng Djhăbă Madhoeră patjaoan. Tjèna ghellă' ta' kèra magghoen saabiddhǎ adjhoewălăn oto' sangngar, kapprana pas dhăddhi Tjèna kalontong; manabi podjhoer, pas lekkas mokka' toko. Anangèng sè patjaoan, molaè ghi' ngoḍă kongsè ngolngol kaprana magghoen adjhădjhoeloek patjaoan" bisaos.

Laèn dări sè kasebbhoet, orèng Djhăbă Madhoeră panèka, sè kabănnjaan ta endi’ngobà ăn djhădjhoewăllă. Opama:

Sè patjaoan nè-samanè adjhoewǎl tjao. Maskè teppa'na doerèdoe, èngghi ghi’ adjhoewăl tjao. Mèlana padjoena djhădjhoewalla marabhoet aèng tasè', bădă radjă-kènè'na (sorong- asatta).

Sè parodjhăghăn masțè adjhoewăl rodjhăk bisaos. Maskè teppa' mè-rammèna panjakèt kolèra, ghi' terros adjhoewăl rodjhăk. La-mala, maskè èlarang poelisi, maksa bisaos, adjhoewǎl tek-ngètek. Ampon tanto è bakto angghǎpanèka ta' kèra ollè bhățè sè pantes, sabăb djhădjhoewăllă ta' patè padjoe otabă ta' padjoe sakalè. La-mala manabi ta' kalerressan, nèng bhățè sana', bhăndhăna tadă.

Pamodjhi kaoelǎă mandhăr dhoeliă tomboe patanjana pèkkèrra : ponapa sabǎbbhǎ kasappa ma' njorot, mandhår ta' tjoma'a ango'ngo'an: „ Pya, ma' doer-kendoer ghalloe padjhoewălăn satèja !"

Manabi pèkkèrra ampon enḍă' atanja, tanto djhădjhoewǎllǎ noro' mosèm. Opama: è mosèm nèmor adjhoewǎl tjao, djhindhoel, oeppyo' sareng sabhăngsana; tanto ghǎroes, sabab è nalèka angghǎnèka masana orèng ahang otabă pelka ', dhäddhi anḍi' pangaterro ngènoma . Anangèng è mosèm nèmbhără' pas adjhoedjoewǎl kakanan sè bănnè ja-tjèja otabă sennep. Panda', sabhărăng sè ta' èkadhoedjǎnè orèng è mosèm djhăn-odjhănan djhă' lè- sakalè èdjhoewål.

Mangkèn kaoelă nokèla tja'-otja'an sareng băbălă'ănna orèng sè ghi-soghi è tana Erropa, sè kesebbhoet èḍălem Tjahaja Timoer No. 39, taon IV sapanèka : MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templateKaron (millionnair) pan-saponapan orèng ngotja'aghi , mèlana ghellem soghi, tjoma dări tarèka sareng dhoe-kodhoena dhibi'. Sapalè bădă sè notorraghi saratta orèng sè terro soghiă , kadhi èbăbă panèka .

A.CHARLES BREADWIJ

kasoghiǎnna 24 malijoen dollar^[14]

Otja'èpon : „ Orèng terro soghia sè tjè' soghina rèja ta ' aogher båkto , kennengngan otabă kamadjhoeăn , tapè aogher abă'na dhibi' .Kellar alalakon, djhoedjhoer, biken băn parèmpen, ngastètè băn tè-ngatè djǎrèja ogherră (saratta) orèng sè terro soghiă. Aotang bǎn apaotang rèja èkennèng angghep maso ' sè abhabhădjǎi mongghoe ka dhăghăngan Mellè băn adjhoewǎl kalaban lekkas maske kalaban kaontongan sakonè' ; rèja sè tjè' bhaghoessa ."

B.COLLIS P. HUNTINGTO

(kasoghiǎnna 200 malijoen dollar)

Ngotja' sapanèka : „Sarat sè tjè' bhaghoessa ka orèng sè terro lekkasa soghi, ijă arèja : andhåp asor. Băn polè djhă' lè- sakalè notorraghi kakareppanna ka orèng laèn , sè adhăghăng bi' abă❜na,sarta kodhoe patjè' labhăna. ,,Karep sè la marè èpèkkèrè ongghoe djhoebă'-bettjè'na, mon la èdjhălănnaghi kodhoe pangantjèng sakalè, djhă ' patangghoeng. Tanto lalakon djărèja bădă pèkolèna."

C.BANKIER D. O. WILLS

(kasoghiǎnna 100 malijoen dollar)

Ngotja' sapanèka :„ Balloeng eddjhăm tèdoeng, doe bellǎs addjhăm alalakon, pa' eddjhăm njennengngaghi pèkkèr. Ratsorat wissel kodhoe bădjări korang saarè sè napa'a kabǎktona;kaontongan lema dollar kaghăbăj tatekken.Tjara rèja saratta orèng sè terro soghia. Băn polè pèssè rèja djhă' lè - sakalè èangghoej ka kaparloan sè ngarep kaontongan kalaban lal-halalan(tong-ontongan) ." MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum template

D.ANDREW CARNEGIE

Otja'èpon : „Rosèjana kasoghiăn rèja ngètek èḍălem otja' lalèma' (lèma otja'), ijă arèja :tè-ngatè, ghăntjang , landhep , parèmpen băn sè tjè' parlona : djhă' dăs-găroedoes."

E.NJONJA HELLEY GREEN .

(bhăngsa Amèrika , kasoghiǎnna lebbi dări 240 malijoen dollar)

Abă'na sè ngaollè dhoennja lebbi dări 240 malijoen dollar panèka, sapanèka saratta : „ Băkto sè kèra maollè pèsè sama sakalè ta' èkennèng èwăng- boewăng, dhăddhiă sakonè', sabăb mon ta' èghǎrebbhettaghi ta' èsak kadhǎddhiănna èboeḍi." ,,Sè tjè' parlona mongghoe ka orèng babinè' , ijă arèja : kodhoe ngapala dhibi, sarta sama sakalè kodhoe maddhek dhibi'. Băn polè djha' lè - sakalè dhi-ngoddhi marosaka hasèlla orèng laèn. Mon orèng rèja akarep ka sala sèttong kaontongan , mangka korang pèkolèna, djărèja djhă' ladjhoe masengka, kodhoe èlakonè terros , sarta paso'è bhălăngadja sè maollèa kaontongan sè èkakareppè ghellă ”.” Sè nokèl

SASTROSOEBROTO MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum template

ÈSSÈNA :

Cèṭa'an:Right

Cèṭa'an:TOC begin Cèṭa'an:TOC row 1-dot-1 Cèṭa'an:TOC end

Cèṭa'an:Daftarisi dtt Cèṭa'an:Daftarisi dtt Bhab sè kapèng doewǎ' : Mantrè-landbouw njarèta'aghi:kalakoanna orèng pènter, oḍi'na ghǎntè tolong, njarè pèssè kalaban alalakon,to-tjonto katjalaka'anna orèng sè dhoedjăn ka dhoennja, kamasṭèanna orèng odi', njarè pèssè kalabăn kapènterran, kodhoe bhaghoes tèngka-polana, karaddjhǎ'ǎnna naghǎră , kakowatanna kapènterran aghoena'an dări kakowatanna tanang, atoranna bhăngsa Erropa mon negghoe'ă lalakon , orèng pènter berrǎ' kawǎdjibhǎnna, kennengnganna alalakon, pakakassa, tana băn khăn hă.

Bhǎb sè kapèng tello' : Njarèta'aghi kaparloanna atètèngkan bhaghoes , kabhǎdjhengngan maḍăteng kapènterran, atoran karadjinan , sarat kaangghoej negghoe' sèttong lalakon , orèng tanè kodhoe negghoe ' koe- boekoe tjara orèng dhăghăng. Bhab se kapèng empa' : Aotang băn apaotang, to-tjontona settat. Bhăb sè kapèng lèma (tamba ăn ): Sasobălăn bhab marghăna orèng soghi.Katerrangan bhab sala bhenderră djǎwǎbbhǎ sasobălăn sè èattas , tja' - otja'an bän băbălă'ănna orèng soghi è tana Èrropa .

10

25

33 45 MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templatePage:Èlmo Kasoghiân.pdf/60 MèḍiaWiki:Proofreadpage pagenum templatePage:Èlmo Kasoghiân.pdf/61

1. Ḍări otja' Bălăndhă „aanslag", artèna : naksèr padjhek
2. Mantré kalasir rèja pardjadji se ta-manța, nantoaghi las-kellassa sabă ,sopadjà ghǎmpanga nantoaghi padjhegghă .
3. . Ḍări otja Bălăndha „Gecommitteerde, "artèna: orèng sè kawădjibhăn nalèktèkè lombhoeng dhisa, sarta kowasa maendjhăm paḍi
4. saamet= 100 tangghǎpan. S. S.
5. Băbădjă = băngatowa. S. S.
6. Tjamat, tjara Soenḍă; Asistèn bădhăna, tjara Songennep; Mantrè-aris, tjara Madhoeră-Bără'; Bhekkel, tjara Madhoerǎ-Lao' (Bhǎsokè).
7. Kawadjibhăn ḍări naghără.
8. Papir = papier, tjara Bǎlǎndhǎ. Mongghoe ka tjara Songennep kappra èartè'è: dhǎloebǎng roko'.
9. Pèssè dhǎloebǎng (kertas Mal. = dhǎloebǎng) S. S.
10. è bhǎbǎ Bǎnḍoeng (Prijangan).
11. Settoem (stoom Bǎl.) -= kokos.Elmo kasoghiăn
12. Arèrèkennan = akarèna'an .
13. è karèsidènan Rembăng, Sorabhădjă băn Madhoera laenna è kantor eppos è ghaghaḍhin.
14. Sadollar panèka bǎdǎ 2 1/2 ropèja